Nội quy PCCC và cứu nạn cứu hộ là hệ thống các quy định bắt buộc nhằm nâng cao ý thức, ngăn ngừa nguy cơ phát sinh cháy nổ, đồng thời hướng dẫn cách xử lý an toàn khi xảy ra sự cố. Nội dung bao gồm các yêu cầu về quản lý nguồn lửa, nguồn nhiệt, việc sử dụng, bảo quản vật liệu dễ cháy, dễ nổ, phương án thoát nạn, cứu người và các giải pháp giảm thiểu thiệt hại.
Việc thực hiện nghiêm túc các nội dung của nội quy PCCC & CNCH là nghĩa vụ của mỗi cá nhân, đơn vị trong phạm vi cơ sở, góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản và đảm bảo an toàn cho cộng đồng.
Các biện pháp phòng ngừa
- Sắp xếp hàng hóa, vật tư gọn gàng, sạch sẽ, không cản trở lối thoát hiểm.
- Bố trí biển chỉ dẫn, sơ đồ thoát nạn rõ ràng, dễ quan sát.
- Giữ vệ sinh môi trường làm việc, loại bỏ các nguy cơ phát sinh cháy từ rác thải, dầu mỡ, bụi bẩn.
Việc nắm rõ và tuân thủ nội quy này là trách nhiệm của mỗi cá nhân và tổ chức tại Việt Nam.Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn thông tin toàn diện về nội quy PCCC và cứu nạn cứu hộ tại Việt Nam
Những nơi nào cần có nội quy phòng cháy chữa cháy?
Các địa điểm cần tuân thủ quy định về phòng cháy chữa cháy theo Luật Phòng cháy và chữa cháy bao gồm:
Các cơ sở cần tuân thủ nội quy phòng cháy chữa cháy theo quy định của Luật Phòng cháy và chữa cháy hiện hành như sau:
Các khu dân cư như thôn, làng, ấp, bản, buôn, phum, sóc, tổ dân phố
Theo Điều 1, Luật Phòng cháy và chữa cháy sửa đổi, số 40/2013/QH13 cần phải có các quy định nội quy về phòng cháy và chữa cháy, sử dụng điện, lửa và các chất dễ cháy, nổ. Nội dung quy định cụ thể về phòng cháy chữa cháy bao gồm giải pháp ngăn cháy, lực lượng, phương tiện, đường giao thông, nguồn nước phục vụ cho việc phòng cháy và chữa cháy.
Mỗi khu dân cư như thôn, làng, ấp, bản, buôn được gọi chung là thôn và cần tuân thủ yêu cầu về quản lý phòng cháy chữa cháy. Việc thiết lập nội quy về phòng cháy chữa cháy là bước cơ bản để tuân thủ quy định về an toàn phòng cháy chữa cháy trong khu dân cư.
Đồng thời, các khu dân cư cũng cần nội quy về việc sử dụng điện, lửa và các chất dễ cháy để đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy, với yêu cầu tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định của Bộ Công an.
Các cơ sở như nhà xưởng kinh doanh, sản xuất; kho hàng; khách sạn; nhà hàng; chung cư; công ty, doanh nghiệp,… do cơ quan Công an quản lý cần phải có nội quy phòng cháy chữa cháy.
Phụ lục III của Nghị định số 136/2020/NĐ-CP quy định rõ các cơ sở bắt buộc phải có nội quy phòng cháy chữa cháy do Công an quản lý.
Cụ thể bao gồm: trụ sở của các cơ quan nhà nước từ cấp huyện trở lên; nhà chung cư từ 5 tầng trở lên hoặc có khối tích từ 5000m3 trở lên; nhà tập thể, nhà ở ký túc xá từ 5 tầng trở lên hoặc có khối tích từ 2500m3 trở lên; nhà hỗn hợp từ 5 tầng trở lên hoặc có khối tích từ 1500m3 trở lên.
Đồng thời, nhiều loại cơ sở khác nhau như trường học, bệnh viện, khách sạn, siêu thị,… đều có yêu cầu riêng về nội quy phòng cháy chữa cháy để đảm bảo an toàn cho mọi người và tài sản.
Xem thêm:
- Tuyên Truyền Phòng Cháy Chữa Cháy: Nâng Cao Ý Thức Vì An Toàn Cộng Đồng 2026.
- Phương Án Phòng Cháy Chữa Cháy Cơ Sở: Hướng Dẫn Mới Nhất Hiện Nay 2026.
Nội quy PCCC theo thông tư 149/2020/TT-BCA
Dựa theo Thông tư số 149/2020/TT-BCA ngày 31/12/2020 của Bộ Công an, Nội quy Phòng cháy và Chữa cháy (PCCC) tại các cơ sở được quy định tại Điều 5, Phụ lục IV ban hành kèm theo Thông tư. Nội dung chính bao gồm:
Nội dung cơ bản của Nội quy PCCC
Những quy định chung:
- Nghiêm cấm các hành vi gây cháy, nổ.
- Thực hiện đúng quy trình an toàn PCCC trong quá trình sản xuất, kinh doanh, sinh hoạt.
- Không tự ý di chuyển, làm hư hỏng các phương tiện, thiết bị PCCC.
Quy định về quản lý nguồn lửa, nguồn nhiệt, chất dễ cháy, nổ:
- Sử dụng điện, hàn, cắt, đốt lửa trần phải có biện pháp đảm bảo an toàn, được sự đồng ý của người có trách nhiệm quản lý.
- Bố trí nơi chứa chất dễ cháy đảm bảo an toàn.
Quy định về sử dụng, bảo quản phương tiện PCCC:
- Các phương tiện, thiết bị PCCC phải được bảo quản, kiểm tra, bảo dưỡng định kỳ.
- Mỗi cá nhân trong cơ sở phải biết vị trí và cách sử dụng phương tiện PCCC ban đầu.
Quy định xử lý khi có sự cố
- Báo cháy ngay cho lực lượng chức năng qua số 114.
- Báo động, sơ tán người và tài sản theo phương án đã xây dựng.
- Cắt điện khu vực cháy (nếu an toàn).
- Sử dụng phương tiện chữa cháy tại chỗ để khống chế đám cháy ban đầu.
- Thực hiện sơ cứu người bị nạn và phối hợp cứu hộ khi có yêu cầu.
Các hành vi bị cấm
- Báo cháy giả hoặc cố ý gây sự cố cháy, nổ.
- Cản trở lối thoát hiểm, cửa thoát nạn.
- Làm hư hỏng, tự ý di chuyển, sử dụng sai mục đích các phương tiện, thiết bị PCCC.
Đối tượng áp dụng
- Nội quy PCCC & CNCH áp dụng cho tất cả cơ sở, bao gồm:
- Nhà xưởng, kho hàng, trung tâm thương mại.
- Nhà hàng, khách sạn, trường học, bệnh viện.
- Chung cư, nhà cao tầng, cơ quan, công ty, doanh nghiệp.
- Mỗi cá nhân tại cơ sở đều phải nghiêm túc thực hiện.
Nhiệm vụ của các cá nhân trong cơ sở khi xảy ra cháy:
- Bình tĩnh xử lý, báo động, gọi điện 114.
- Cắt điện khu vực xảy ra cháy (nếu an toàn).
- Sử dụng phương tiện chữa cháy tại chỗ để dập lửa.
- Thực hiện sơ tán người, tài sản theo phương án chữa cháy đã xây dựng.
Lưu ý quan trọng về việc thực hiện nội quy PCCC & CNCH:
- Nội quy về phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ phải được niêm yết rõ ràng, đặt tại vị trí dễ quan sát trong khu vực làm việc, sinh hoạt để mọi người dễ dàng tiếp cận và thực hiện đúng.
- Người đứng đầu cơ sở, chủ phương tiện giao thông cơ giới có trách nhiệm xây dựng và ban hành nội quy PCCC phù hợp với đặc điểm hoạt động, loại hình sản xuất, kinh doanh tại đơn vị mình.
- Tuân thủ nghiêm túc nội quy PCCC là nghĩa vụ bắt buộc của từng cá nhân, không chỉ nhằm bảo vệ an toàn cho bản thân mà còn góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản của tập thể và cộng đồng.
- Nội quy PCCC & CNCH là một phần không thể thiếu trong kế hoạch an toàn phòng cháy. Thực hiện tốt các nội dung này sẽ giảm thiểu rủi ro cháy nổ và thiệt hại về người, tài sản khi có sự cố xảy ra.
Mẫu Nội quy PCCC
Phụ lục IV ban hành kèm Thông tư 149/2020/TT-BCA cung cấp mẫu “Nội quy về phòng cháy và chữa cháy” tiêu chuẩn để áp dụng tại các cơ sở.
Mẫu nội quy về phòng cháy chữa cháy
NỘI QUY PHÒNG CHÁY VÀ CHỮA CHÁY (PCCC)
Để bảo vệ tính mạng và tài sản của Nhà nước và nhân dân, bảo vệ các hoạt động sản xuất kinh doanh và duy trì trật tự chung, công ty/nhà trường/nhà xưởng ban hành nội quy và quy định về an toàn PCCC như sau:
Điều 1. Việc PCCC là nghĩa vụ của toàn thể mọi người làm việc tại cơ sở và doanh nghiệp.
Điều 2. Mọi người phải tích cực đề phòng và luôn sẵn sàng sử dụng các phương tiện và lực lượng để chữa cháy kịp thời.
Điều 3. Phải quản lý chặt chẽ và sử dụng đảm bảo an toàn về các dạng nguồn như nhiệt, hoá chất, chất độc hại, phóng xạ,…
Điều 4. …..
Điều 5. …..
Điều 6. …..
Điều 7. …..
Điều 8. Cá nhân có thành tích trong việc PCCC được khen thưởng và vi phạm sẽ xử phạt theo quy định và hành chính.
Nội quy PCCC sẽ có hiệu lực kể từ ngày ký.
Mẫu nội quy cho trường học
NỘI QUY
PHÒNG CHÁY VÀ CHỮA CHÁY
(Kèm theo Quyết định số /QĐ-SGDĐT ngày tháng năm … của Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo ……..)
Để đảm bảo an toàn tính mạng, tài sản và trật tự an ninh trong cơ quan Sở Giáo dục và Đào tạo …………, Giám đốc Sở quy định Nội quy phòng cháy và chữa cháy như sau:
Điều 1. Phòng cháy và chữa cháy là nghĩa vụ và trách nhiệm của toàn thể cán bộ, công chức, người lao động cơ quan Sở Giáo dục và Đào tạo …………, kể cả khách đến cơ quan liên hệ công tác.
Điều 2. Không được sử dụng lửa, củi, đun nấu, hút thuốc trong kho và nơi cấm lửa.
Điều 3. Không được câu, mắc, sử dụng điện tuỳ tiện; hết giờ làm việc phải kiểm tra và tắt đèn, quạt và các thiết bị điện khác trước khi ra về.
Không:
– Dùng các vật liệu dẫn điện khác thay cầu chì.
– Dùng dây điện cắm trực tiếp vào ổ cắm.
– Để các chất dễ cháy gần cầu chì, bảng điện, dây dẫn điện.
– Để xăng dầu, các chất dễ cháy trong phòng làm việc.
– Sử dụng bếp điện, thắp hương trong phòng làm việc.
Điều 4. Sắp xếp hồ sơ, tài liệu, vật tư, phương tiện, hàng hoá trong kho phải gọn gàng, sạch sẽ, xếp riêng từng loại, có khoảng cách ngăn cháy, xa mái, xa tường, để tiện kiểm tra và cứu chữa khi cần thiết.
Điều 5. Khu vực để ô tô, xe máy phải gọn gàng, có lối đi lại, khi đỗ xe phải hướng đầu xe ra ngoài.
Điều 6. Không để các chướng ngại vật trên các lối đi lại, hành lang, cầu thang.
Điều 7. Phương tiện dụng cụ chữa cháy phải để nơi dễ thấy, dễ lấy và thường xuyên kiểm tra, bảo dưỡng theo quy định, không ai được lấy sử dụng vào việc khác.
Điều 8. Cán bộ, công chức, người lao động cơ quan Sở Giáo dục và Đào tạo ………… thực hiện tốt quy định này được khen thưởng, người nào vi phạm sẽ tuỳ mức độ mà bị xử lý theo quy định của pháp luật
Mẫu nội quy phòng cháy và chữa cháy tại doanh nghiệp
NỘI QUY PHÒNG CHÁY VÀ CHỮA CHÁY
Điều 1: Phòng cháy và chữa cháy là nghĩa vụ của toàn thể Cán bộ – Công nhân viên của công ty, ngoài ra còn có cả khách hàng, những người có mặt tại làm việc ở công ty.
Điều 2: Cấm không được sử dụng chất dễ cháy như: Lửa, củi đun nấu, hút thuốc trong nhà kho dùng dây đồng, dây bạc thay cầu chì, nơi sản xuất, dùng dây điện cắm trực tiếp vào ổ điện, để các chất dễ cháy nổ gần cầu chì, dây dẫn điện và bảng điện.
Điều 3: Sắp xếp trật tự các hàng hóa, vật tư ở trong kho, khu vực sản xuất hàng hóa phải gọn gàng, ngăn nắp, sạch sẽ. Xếp riêng từng loại và có khoảng cách để ngăn cháy, xa mái nhà, xa tường để dễ dàng trong kiểm tra hàng hóa và cứu chữa khi cần thiết. Khi sử dụng xăng công nghiệp, hóa chất cần phải cẩn trọng, tuân thủ theo hướng dẫn sử dụng.
Điều 4: Khi xuất nhập hàng hóa, xe không được nổ máy ở trong kho sản xuất và khi đậu xe, phải hướng đầu xe ra ngoài.
Điều 5: Không để đồ đạc, các chướng ngại vật ở trên lối đi lại.
Điều 6: Phương tiện và dụng cụ chữa cháy cần phải để ở những địa điểm dễ thấy, dễ lấy, không để ở trong góc khuất, ít người qua lại, Không được sử dụng phương tiện chữa cháy vào những việc khác.
Điều 7: Những người thực hiện tốt công tác phòng cháy và chữa cháy sẽ được khen thưởng, những ai vi phạm tùy theo mức độ nghiêm trọng của sự việc mà xử lý từ cảnh cáo cho đến thông báo đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền xử lý, truy tố trước pháp luật.
Mẫu nội quy cứ hộ cứu nạn
Dưới đây là bản mẫu nội quy PCCC và cứu nạn cứu hộ bạn có thể tham khảo:
NỘI QUY CỨU NẠN CỨU HỘ
Điều 1. Cứu nạn và cứu hộ là nhiệm vụ đảm bảo tính mạng và sức khỏe của con người cũng như bảo vệ tài sản khỏi nguy cơ do sự cố và tai nạn. Mọi người làm việc tại cơ quan này phải sẵn sàng tham gia và thực hiện nhiệm vụ cứu nạn và cứu hộ một cách hiệu quả khi cần thiết.
Điều 2. Ưu tiên cứu người bị nạn và bảo đảm tính mạng, sức khỏe, tài sản của họ và cả lực lượng cứu hộ là ưu tiên hàng đầu trong mọi tình huống.
Điều 3. Đảm bảo chỉ huy, điều hành hoạt động cứu nạn, cứu hộ nhanh chóng, kịp thời, hiệu quả, và thống nhất. Ưu tiên sử dụng lực lượng và phương tiện tại hiện trường làm mục tiêu chính. Huy động tổng hợp các lực lượng chính quyền địa phương để tham gia vào công tác cứu nạn, cứu hộ.
Điều 4. Chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa sự cố và tai nạn khi xây dựng. Sử dụng, sửa chữa, tuân theo quy chuẩn, tiêu chuẩn về xây dựng, giao thông, PCCC, và các quy định khác của pháp luật liên quan.
Điều 5. Các hành vi bị cấm bao gồm:
- Gây sự cố, tai nạn, hoặc tạo nguy hiểm cho tính mạng, sức khỏe con người, an toàn phương tiện, tài sản với mục đích trục lợi. Cố ý báo tin sự cố hoặc tai nạn giả.
- Cản trở, chống lại hoặc lợi dụng công tác cứu nạn cứu hộ.
- Hủy hoại, cố ý làm hư hỏng, tự ý thay đổi, hoặc di chuyển phương tiện, thiết bị cứu nạn và cứu hộ, biển báo, biển chỉ dẫn về cứu nạn, cứu hộ.
Điều 6. Không sử dụng các phương tiện cứu nạn, cứu hộ vào các công việc khác ngoài PCCC. Mỗi người có trách nhiệm để bảo quản phương tiện cứu nạn, cứu hộ.
Điều 7. Tất cả nhân viên trong cơ quan phải tuân theo các quy định trên. Cá nhân nào có thành tích về cứu nạn cứu hộ sẽ nhận được khen thưởng. Những người vi phạm các quy định sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Không có nội quy phòng cháy chữa cháy bị phạt thế nào?
Nội quy phòng cháy chữa cháy không chỉ nhằm hướng dẫn mọi người thực hiện các biện pháp an toàn trong việc sử dụng điện, sử dụng nhiệt, mà còn hạn chế và ngăn chặn các nguy cơ cháy nổ xảy.
Theo quy định của Khoản 4, Điều 29, Nghị định 144/2021/NĐ-CP quy định:
Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với hành vi không có hoặc có nội quy phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ nhưng trái với các văn bản quy phạm pháp luật của Nhà nước.
Như vậy, việc không có nội quy phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ sẽ bị phạt tiền từ 03 – 05 triệu đồng.
Bài viết trên đây đã chia sẻ đến bạn những nội dung liên quan đến quy định của pháp luật về nội quy phòng cháy chữa cháy. Qua đó, chúng tôi hy vọng bài viết sẽ giúp bạn có thêm hiểu biết trong việc đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy.
Kết Luận
Hy vọng những thông tin hữu ích trên giúp bạn có thêm kiến thức cũng như mẫu nội quy PCCC và cứu nạn cứu hộ.
