Công nghiệp là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng.
Công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng
Giai đoạn 2020 – 2025 ghi dấu ấn quan trọng trong tiến trình phát triển của tỉnh Bắc Ninh. Trong bối cảnh nhiều khó khăn, đặc biệt là tác động từ đại dịch COVID-19, biến động kinh tế toàn cầu và quá trình hợp nhất địa giới hành chính, Bắc Ninh vẫn kiên định mục tiêu tăng trưởng, khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế. Kết quả đạt được không chỉ phản ánh nỗ lực, quyết tâm chính trị cao mà còn khẳng định tầm vóc và vị thế mới của một trung tâm công nghiệp – dịch vụ hàng đầu miền Bắc.
Kinh tế duy trì tốc độ tăng trưởng ấn tượng, GRDP bình quân giai đoạn 2021 – 2025 ước đạt 8,98%/năm, cao hơn nhiều so với bình quân cả nước. Quy mô kinh tế năm 2025 dự kiến đạt 522 nghìn tỷ đồng, đứng thứ 5 cả nước và thứ 3 vùng đồng bằng sông Hồng. GRDP bình quân đầu người đạt 5.810 USD, tăng gần 1,3 lần so với đầu nhiệm kỳ .
Cơ cấu kinh tế chuyển dịch rõ rệt theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Đến năm 2025, tỷ trọng công nghiệp – xây dựng đạt 71,3%, dịch vụ chiếm 19,5%, nông – lâm nghiệp và thủy sản chỉ còn 6,3%. Thu nhập bình quân đầu người tăng mạnh, đời sống Nhân dân được cải thiện, niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh ngày càng củng cố.
Công nghiệp là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng. Giá trị gia tăng ngành công nghiệp tăng bình quân 11%/năm, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) luôn ở mức cao, thuộc nhóm dẫn đầu cả nước .
Điểm nhấn lớn là sự hình thành các cụm ngành công nghiệp công nghệ cao, đặc biệt trong lĩnh vực điện tử, bán dẫn. Đây là bước khởi đầu quan trọng để Bắc Ninh tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu, trở thành trung tâm sản xuất công nghệ cao của Việt Nam.
Công nghiệp chế biến, chế tạo chiếm trên 70% toàn ngành, phản ánh sự dịch chuyển tích cực từ công nghiệp gia công sang công nghiệp giá trị gia tăng cao. Hệ thống hạ tầng khu, cụm công nghiệp được mở rộng nhanh chóng, tỉnh có thêm mới 25 khu công nghiệp và 24 cụm công nghiệp, thu hút hàng trăm dự án FDI quy mô lớn .
Song hành với công nghiệp hiện đại, tiểu thủ công nghiệp (TTCN) và làng nghề truyền thống vẫn được duy trì, khẳng định vai trò quan trọng trong việc tạo việc làm, bảo tồn giá trị văn hóa. Toàn tỉnh hiện có 87 làng nghề và hàng chục thôn có nghề truyền thống, nhiều sản phẩm được công nhận OCOP, tham gia các hội chợ, kết nối thị trường trong và ngoài nước.
Thương mại – dịch vụ: Bùng nổ cùng đô thị hóa
Thương mại – dịch vụ tăng trưởng ấn tượng, bình quân đạt 7,22%/năm; tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ giai đoạn 2021 – 2025 đạt 761,6 nghìn tỷ đồng, tăng 16,5%/năm.
Thương mại – dịch vụ phát triển ấn tượng.
Hoạt động thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ, đưa Bắc Ninh liên tục nằm trong top 10 cả nước về chỉ số thương mại điện tử. Đây là minh chứng cho sự thích ứng nhanh của doanh nghiệp, người dân trong thời đại số.
Du lịch có bước tiến rõ nét, thu hút gần 18 triệu lượt khách trong 5 năm, doanh thu đạt 14.047 tỷ đồng, tăng lần lượt 47% và 86% so với giai đoạn 2016 – 2020. Các loại hình du lịch văn hóa – tâm linh, gắn với di sản Quan họ, chùa Vĩnh Nghiêm, Bổ Đà, Đền thờ Lý Thường Kiệt… cùng du lịch sinh thái, trải nghiệm đã và đang định hình thương hiệu riêng cho Bắc Ninh.
Ngoại thương mở rộng mạnh mẽ, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 659 tỷ USD, tăng 1,76 lần so với nhiệm kỳ trước. Bắc Ninh trở thành địa phương trọng điểm của cả nước trong chuỗi cung ứng toàn cầu, với sự hiện diện của nhiều tập đoàn lớn.
Song song, các dịch vụ logistics, viễn thông, vận tải, bưu chính phát triển đồng bộ. Tỉnh đã quy hoạch và thu hút đầu tư nhiều khu dịch vụ tổng hợp logistics, cảng đường sắt liên vận, ICD, sân golf, góp phần hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ chất lượng cao.
Dù đạt nhiều thành tựu, Bắc Ninh vẫn còn không ít thách thức như: Tốc độ tăng trưởng chưa đồng đều giữa các lĩnh vực; dịch vụ du lịch còn manh mún, thiếu sản phẩm cao cấp; hạ tầng logistics và thương mại hiện đại chưa đáp ứng kịp nhu cầu; một số ngành TTCN truyền thống đứng trước nguy cơ mai một. Ngoài ra, ô nhiễm môi trường công nghiệp, sức ép đô thị hóa nhanh và yêu cầu bảo đảm an sinh xã hội là những vấn đề cần được giải quyết trong giai đoạn tới.
Công nghiệp và thương mại – dịch vụ tiếp tục là hai trụ cột, tạo bứt phá chiến lược
Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Bắc Ninh lần thứ I xác định mục tiêu đến năm 2030, Bắc Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, phát triển nhanh, toàn diện, bền vững. Trong đó, công nghiệp và thương mại – dịch vụ tiếp tục là hai trụ cột, tạo bứt phá chiến lược.
Tiếp tục nâng cao chất lượng tăng trưởng công nghiệp.
Tiếp tục nâng cao chất lượng tăng trưởng công nghiệp, phát triển theo chiều sâu, chuyển từ “số lượng” sang “chất lượng”. Bắc Ninh tập trung thu hút đầu tư vào lĩnh vực công nghệ cao, bán dẫn, điện tử, năng lượng tái tạo, công nghiệp xanh.
Hoàn thiện hạ tầng khu, cụm công nghiệp hiện đại, đồng bộ, kết nối với hệ thống giao thông quốc gia và cảng hàng không quốc tế Gia Bình. Khuyến khích đổi mới sáng tạo, nghiên cứu – phát triển, tăng tỷ lệ nội địa hóa, tạo điều kiện để doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tỉnh cũng đặt mục tiêu phát triển mạnh công nghiệp hỗ trợ, đặc biệt trong lĩnh vực vật liệu mới, cơ khí chính xác, qua đó giảm phụ thuộc vào nhập khẩu, nâng cao năng lực tự chủ của nền kinh tế.
Giai đoạn 2025 – 2030, Bắc Ninh phấn đấu đưa thương mại – dịch vụ tăng trưởng bình quân trên 8%/năm. Tỉnh định hướng phát triển hệ thống thương mại hiện đại với các trung tâm thương mại, siêu thị quy mô lớn; mở rộng hệ thống logistics, kho bãi thông minh, cảng cạn, trung tâm phân phối.
Thương mại điện tử tiếp tục được ưu tiên phát triển, gắn với chuyển đổi số toàn diện, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân tham gia thương mại xuyên biên giới.
Du lịch hướng đến chuyên nghiệp, chất lượng cao, gắn với phát huy giá trị văn hóa – lịch sử Kinh Bắc, tạo sản phẩm đặc thù, kéo dài thời gian lưu trú của khách. Bắc Ninh đặt mục tiêu đón trên 25 triệu lượt khách đến năm 2030, doanh thu tăng gấp đôi so với giai đoạn trước.
Để hiện thực hóa mục tiêu, tỉnh đề ra nhiều nhóm giải pháp như: Hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo môi trường đầu tư minh bạch, thông thoáng, hấp dẫn; triển khai các chính sách đặc thù hỗ trợ phát triển công nghiệp bán dẫn và công nghệ cao. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, tập trung đào tạo nhân lực cho công nghiệp số, bán dẫn, logistics và du lịch. Xây dựng Bắc Ninh trở thành trung tâm đào tạo đại học và nghề nghiệp lớn của cả nước. Đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong quản lý, sản xuất, thương mại, dịch vụ; phát triển kinh tế số với mục tiêu tỷ trọng đạt trên 45% GRDP vào năm 2030. Gắn tăng trưởng với bền vững, kiểm soát chặt chẽ tài nguyên, môi trường; khuyến khích phát triển công nghiệp xanh, thương mại và du lịch thân thiện môi trường. Tăng cường liên kết vùng, kết nối chặt chẽ với Hà Nội, Hải Phòng, Thái Nguyên, Lạng Sơn…, khai thác lợi thế vị trí trung tâm vùng thủ đô.
Với chiến lược phát triển công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ hiện đại, cùng hệ thống giải pháp đồng bộ, Bắc Ninh tự tin khẳng định vị thế là trung tâm kinh tế – công nghiệp hàng đầu miền Bắc, góp phần cùng cả nước thực hiện thành công mục tiêu công nghiệp hóa, hiện đại hóa./.
