Tính đa dạng của protein được quy định bởi cái gì? Protein có tính đa dạng, vậy tính đa dạng của protein được quy định bởi điều gì? Cùng Hoatieu.vn tìm hiểu nhé.
1. Tính đa dạng của protein được quy định bởi cái gì?
Tính đa dạng của protein được quy định bởi: Thành phần, số lượng và trật tự sắp xếp các axitamin trong phân tử protein.
=> Chỉ cần thay đổi thành phần, số lượng, cách sắp xếp các axit amin thì chúng có thể sắp xếp được một dạng protein mới. Chính vì vậy protein có tính đa dạng.
2. Tính đặc thù của protein
Tính đặc thù của protein cũng được quy định bởi thành phần, số lượng và trật tự sắp xếp các axitamin trong phân tử protein.
Mỗi protein sẽ có thành phần, số lượng và trật tự sắp xếp các axitamin khác nhau từ đó tạo nên tính đặc thù.
3. Chức năng của protein
Protein có nhiều chức năng quan trọng trong đời sống sức khỏe con người, cụ thể:
- Thành phần cấu tạo chủ yếu của tế bào và cơ thể (nhân, màng sinh học, bào quan…).
- Dự trữ axit amin (prôtêin sữa, prôtêin hạt…)
- Xúc tác cho các phản ứng sinh hóa (enzim).
- Protein có chức năng vận động: các actin, myosin, là protein làm khung vận động của mô cơ và của rất nhiều tế bào khác.
- Vận chuyển các chất (Hemglobin trong máu), truyền xung thần kinh.
- Thu nhận thông tin (các thụ thể)
- Điều hòa sự trao đổi chất (hoocmon).
- Bảo vệ cơ thể (kháng thể).
4. Tính chất của protein
Protein có các tính chất sau:
- Prôtêin có tính đa dạng và đặc thù: được quy định bởi số lượng + thành phần + trật tự sắp xếp của các axit amin trong chuỗi pôlipeptit.
- Prôtêin có tính lưỡng tính, nghĩa là vừa có tính axit vừa có tính bazơ, do phân tử axit amin đồng thời có cả nhóm amin và nhóm cacboxyl.
- Prôtêin có khả năng hòa tan trong nước tạo thành dung dịch keo. Prôtêin trong dung dịch có thể kết tủa khi thay đổi pH của dung dịch bằng cách thêm các muối trung hòa, dung môi hữu cơ ở nồng độ cao, tăng nhiệt độ…. Sau khi protein bị kết tủa, nếu loại bỏ các yếu tố gây kết tủa, protein lại có thể tạo thành các dung dịch keo bền như trước hoặc mất khả năng này.
- Dưới tác động của các tác nhân vật lý (tia cực tím, sóng siêu âm, nhiệt độ…) tác nhân hóa học (axit, bazơ, muối kim loại nặng…) protein bị biến tính. Protein biến tính sẽ dễ tiêu hóa hơn.
5. Cấu trúc của protein
Prôtêin có 4 bậc cấu trúc cơ bản như sau:
Cấu trúc bậc 1: là trình tự sắp xếp các axit amin trong chuỗi pôlipeptit, có dạng mạch thẳng.
Cấu trúc bậc 2: là chuỗi pôlipeptit bậc 1 có câu trúc xoắn hình lò xo alpha hoặc gấp nếp beta, các nếp gấp và vòng xoắn được cố định bởi các liên kết hidro giữa các axit amin gần nhau.
Cấu trúc bậc 3: do cấu trúc bậc 2 uốn khúc tạo thành cấu trúc không gian đặc trưng cho mỗi loại prôtêin bằng các liên kết đisunfua, liên kết ion, vander van… giúp tăng tính bền vững của phân tử protein.
Cấu trúc bậc 4: do nhiều cấu trúc bậc 3 kết hợp thành phân tử prôtêin hoàn chỉnh, có cấu trúc không gian đặc trưng.
Prôtêin chỉ thực hiện được chức năng ở cấu trúc không gian (cấu trúc bậc 3 hoặc bậc 4).
Hoa Tiêu vừa gửi đến bạn đọc những yếu tố quyết định tính đa dạng, đặc thù của protein và những kiến thức về protein khác.
Protein là chất quan trọng trong hoạt động sống của tế bào, qua đó quy định các tính trạng, tính chất của cơ thể sống. Chúng ta cần thu nạp đầy đủ các chất protein khác nhau từ các thực phẩm khác nhau để đảm bảo cơ thể phát triển toàn diện. Bên cạnh đó, để cơ thể phát triển khỏe mạnh, các bạn đừng quên ăn đầy đủ các chất kết hợp với thể dục thể thao lành mạnh nhé.
Các bạn có thể tham khảo thêm các thông tin bổ ích tại mục Tài liệu của HoaTieu.vn.
Các bài viết liên quan:
- Tại sao chúng ta cần ăn protein từ các nguồn thực phẩm khác nhau?
