Ngoài ra, nếu xét riêng về góc độ những tác động trực tiếp đến người tham gia trị liệu, có thể thấy những lợi ích như sau:
- Khả năng nhận biết suy nghĩ: Trong lúc thực hiện, bạn sẽ có cơ hội làm rõ được những suy nghĩ đang có. Qua các công cụ nghệ thuật cùng với sự điều phối của tâm lý gia, bạn sẽ có khả năng kết nối với những suy tư của mình, chậm lại và lắng nghe chính xác điều bản thân đang tập trung quan tâm, suy nghĩ.
- Khả năng gọi tên được cảm xúc: Xuyên suốt quá trình thực hành, điều quan trọng mà bạn học được đó chính là nhận diện được tiếng nói bên trong và cảm nhận rõ sự trồi sụt của cảm xúc. Bạn không can thiệp để thay đổi nó, vì chỉ đơn giản là nó sẽ tự diễn ra và rồi lại mất đi. Không chỉ thông qua lời nói mà bằng nhiều các chất liệu trung gian khác, các cảm xúc đang hiện diện sẽ dần được bộc lộ, được biết đến và thấu hiểu.
- Thuyên giảm các triệu chứng: Có thể dễ dàng nhận thấy đây là một lợi ích trực tiếp đến từ việc hiểu rõ và sắp xếp được thế giới nội tâm. Khi các suy nghĩ, cảm xúc bị dồn nén, trở nên quá tải được giải phóng, những triệu chứng trầm cảm, lo âu cũng qua đó sẽ thuyên giảm.
- Xây dựng sự tự tin hay lòng tự trọng (self-esteem): Sau khi bạn đã học được cách nhận diện những dòng suy nghĩ và cảm xúc của mình, bạn sẽ hiểu bản thân mình hơn. Điều này giúp bạn biết được điểm mạnh và những khó khăn bản thân đang đối mặt để có những hành động phù hợp trong trong giao tiếp, tương tác từ đó nắm bắt được các cơ hội phù hợp với bản thân. Và như một vòng lặp, những trải nghiệm tốt này sẽ tiếp tục quay lại củng cố sự tự tin của người này và lâu dần, lòng tự trọng, biết giá trị của bản thân sẽ trở nên vững chãi.
Để có cái nhìn cụ thể hơn, có thể xét đến một ví dụ về liệu pháp viết chữ. Thứ nhất, về mặt cảm xúc, kỹ thuật viết chữ giúp thân chủ xác định tốt hơn và gọi tên những gì họ đang trải nghiệm như nỗi buồn, sợ hãi hay tức giận… Từ đó, giúp thân chủ dần bước ra khỏi cảm giác bối rối, không biết vì sao mình thấy tệ hoặc trạng thái quá tải cảm xúc.
Tương tự, viết chữ cũng khiến những suy nghĩ được sắp xếp, biểu đạt rõ ràng hơn, từ đó tăng khả năng nhận thức bản thân của thân chủ.
Tất cả những tác động trên là nền tảng quan trọng để tiến đến các bước giúp giảm những triệu chứng lo âu, trầm cảm; tăng sự tự tin và lòng tự trọng.