Tơ lapsan thuộc loại nào? Điều chế tơ Lapan được VnDoc tổng hợp biên soạn. Nội dung tài liệu sẽ giúp các bạn nắm rõ Tơ lapsan thuộc loại tơ polieste, cách điều chế tơ lapsan từ phản ứng trùng ngưng.
1. Tơ Lapsan là tơ gì?
Phân loại
– Tơ là những polime thiên nhiên hoặc tổng hợp có thể kéo thành sợi dài và mảnh.
– Có hai loại tơ: tơ thiên nhiên (có sẵn trong thiên nhiên như tơ tằm,len, bông…) và tơ hóa học (chế biến bằng phương pháp hóa học).
– Tơ hóa học được chia thành hai nhóm : tơ nhân tạo và tơ tổng hợp.
– Tơ nhân tạo được sản xuất từ polime thiên nhiên nhưng được chế biến thêm bằng con đường hóa học.Thí dụ: từ Xenlulozơ đã chế tạo ra tơ visco, tơ axetat, tơ đồng -amoniac.
– Tơ tổng hợp được sản xuất từ những polime tổng hợp. Thí dụ tơ poliamit, tơ polieste.
– Đặc điểm cấu tạo của tơ là gồm những phân tử polime mạch thẳng (không phân nhánh) sắp xếp song song dọc theo một trục chung, xoán lại với nhau,tạo thành những sợi dài, mảnh và mềm mại.
Các loại tơ khác
+ Tơ nilon -6,6:
Tơ nilon được điều chế bằng phản ứng trùng ngưng hai loại monome là hexametylenđiamin và axit ađipic.
Tơ nilon có tính dai bền, mềm mại, óng mượt, ít thấm nước, giặt mau khô nhưng kém bền với nhiệt, với axit, với kiềm. Thường được dùng để dệt vải may mặc, vái lót săm lốp xe….
+Tơ lapsan:
– Tơ lapsan là tơ tổng hợp vì người ta phải dùng tới 100% các loại hóa chất để điều chế nên loại tơ này. Tơ lapsan là nguyên liệu để dệt vải, may quần áo, sản xuất túi xách, mũ nón…
– Tơ lapsan thuộc loại tơ polieste được tổng hợp từ axit terephtalic và etylen glicol. Tơ lasan rất bền về mặt cơ học,bến với nhiệt,axit,bền hơn nilon, được dùng để dệt vải may mặc.
+ Tơ nitron:
– Tơ nitron thuộc loại tơ vinylic được tổng hợp từ vinyl xianua (acrilonitrin) nên được gọi là poliacrilonitrin:
– Tơ nitron dai, bền với nhiệt và giữ nhiệt tốt nên thường được dùng để dệt vải may quần áo ấm hoặc bện thành sợi len đan áo rét.
Tơ lapsan thuộc loại tơ polieste được tổng hợp từ axit terephtalic và etylen glicol.
Sở dĩ tơ lapsan thuộc loại tơ polieste vì đây là sản phẩm của phản ứng este hóa giữa axit và ancol.
Phản ứng tổng hợp này là phản ứng trùng ngưng xảy ra dưới điều kiện xúc tác, nhiệt độ cao và áp suất.
Liên kết trong mạch polime khá bền vững, khó bị phân hủy ở nhiệt độ thường. Do đó, tơ lapsan rất bền về mặt cơ học, bền đới với nhiệt, axit, kiềm, được dùng đề dệt vải may mặc.
Khi xảy ra phản ứng đốt cháy sợi tơ lapsan chỉ tạo mụi Cacbon và 1 số sản phẩm khí.
Tơ lapsan là tơ tổng hợp vì người ta phải dùng tới 100% các loại hóa chất để điều chế nên loại tơ này.
2. Điều chế tơ Lapsan theo phản ứng trùng ngưng
Tơ lapsan là sản phẩm của phản ứng trùng ngưng giữa axit terephalic và etilen glicol
Tơ Lapsan ( tơ polieste): có nhiều nhóm este, điều chế theo phản ứng trùng ngưng, cấu trúc mạch thẳng (poli este)
n(p-HOOC-C6H4-COOH) + nHO-CH2-CH2-OH
axit terephtalic etylen glicol
(−CO-C6H4-CO-O-CH2-CH2-O)−n + 2H2O
(Poli(etylen-terephtalat)(tơ lapsan))
3. Ứng dụng của tơ lapsan
Dệt vải
May quần áo
Sản xuất túi xách, mũ nón,..
4. Bài tập vận dụng tơ Lapsan
Câu 1. Nội dung nhận định nào dưới đây là đúng
A. Tơ nilon, tơ tằm, len rất bền vững với nhiệt.
B. Poli etylen terephtalat được điều chế bằng phản ứng trùng ngưng các monome tương ứng
C. Trùng ngưng buta – 1,3 – dien với acrilonitrin có xúc tác Na thu được cao su buna – N
D. Tơ visco được tạo thành từ phản ứng giữa xenlulozơ với CS2 và NaOH tạo thành một dung dịch nhớt gọi là visco
Câu 2. Cho các phát biểu sau đây
(1) Bản chất cấu tạo hoá học của tơ nilon là poliamit.
(2) Tơ được chia làm 2 loại: tơ nhân tạo và tơ tổng hợp.
(3) Tơ capron được trùng hợp từ caprolactam
(4) Tơ poliamit kém bền trong môi trường kiềm.
(5) Cao su là vật liệu polime có tính đàn hồi.
(6) Sợi bông, tơ tằm đều thuộc loại tơ thiên nhiên.
Số phát biểu đúng là
A. 4.
B. 3.
C. 5.
D. 2.
Câu 3. Phát biểu nào sau đây là đúng?
A. Tơ nitron được điều chế bằng phản ứng trùng ngưng.
B. Các polime được điều chế bằng phản ứng trùng ngưng là: poli(vinyl clorua), thủy tinh plexigas, teflon, tơ nitron, cao su buna
C. Sợi bông, tơ tằm thuộc loại polime tổng hợp
D. Tơ nilon -6,6 là sản phẩm trùng ngưng của axit adipic và hexametylenđiamin
Câu 4. Tơ lapsan thuộc loại
A. tơ axetat.
B. tơ visco.
C. tơ polieste.
D. tơ poliamit.
Câu 5. Tơ lapsan là sản phẩm của phản ứng trùng ngưng giữa:
A. axit terephalic và etilen glicol
B. axit terephalic và hexametylen diamin
C. axit caproic và vinyl xianua
D. axit adipic và etilen glicol
Câu 6. Trong những chất dưới đây có bao nhiêu chất có liên kết CO-NH: caprolactam, glyxylalanin, tơ nilon 7, peptit, tơ Lapsan, protein.
A. 5
B. 2
C. 3
D. 4
Câu 7. Poli(etylen-terephtalat) được tạo thành từ phản ứng đồng trùng ngưng giữa etylen glicol với
A. p-HOOC-C6H4-COOH
B. m-HOOC-C6H4-COOH.
C. o-HOOC-C6H4-COOH.
D. o-HO-C6H4-COOH
Câu 8. Cho các tơ sau: tơ axetat, tơ capron, tơ nitron, tơ visco, tơ nilon-6,6; tơ enang hay tơ nilon-7, tơ lapsan hay poli(etylen-terephtalat). Số tơ thuộc loại tơ poliamit là:
A. 1.
B. 3
C. 4.
D. 2.
Câu 9. Cách phân loại nào sau đây đúng?
A. Tơ visco là tơ tổng hợp.
B. Tơ xenlulozơ axetat là tơ hóa học.
C. Tơ nilon-6 là tơ nhân tạo.
D. Các loại sợi vải, sợi len đều là tơ thiên nhiên.
Câu 10. Dãy gồm các chất đều có khả năng tham gia phản ứng trùng hợp là:
A. stiren; clobenzen; isopren; but-1-en.
B. 1,2-điclopropan; vinylaxetilen; vinylbenzen; toluen.
C. buta-1,3-đien; cumen; etilen; trans-but-2-en.
D. 1,1,2,2-tetrafloeten; propilen; stiren; vinyl clorua.
Câu 11. Dãy gồm các polime được làm tơ sợi là
A. poli(hexametylenađiamit), visco, olon
B. xelulozơ axetat, bakelit, PE
C. xenlulozơ, tơ nilon-6, PVC
D. poli(metylmetacrylat), visco, tơ enang
Câu 12. Nhận định nào sau đây không đúng:
A. Chất dẻo là những vật liệu bị biến dạng dưới tác dụng của nhiệt độ và áp suất mà vẫn giữ nguyên biến dạng đó khi thôi tác dụng.
B. Tơ visco và tơ axetat là tơ tổng hợp.
C. Các polime được làm tơ sợi là poli(hexametylenađiamit), visco, olon
D. Nilon- 6,6 và tơ capron là tơ poliamit.
Câu 13. Cho các nhận định dưới đây:
(1) Tơ xenlulozo axetat là tơ nhân tạo thuộc tơ hóa học
(2) Cao su lưu hóa, nhựa rezit, amilopectin là những polime có cấu trúc mạng không gian
(3) Trùng ngưng buta -1,3 – dien với acrilonitrin có xúc tác được cao su buna – N
(4) Tơ lapsan là sản phẩm của phản ứng trùng ngưng giữa: axit terephalic và etilen glicol
(5) Tơ nilon-6,6; tơ visco, và tơ axetat thuộc loại tơ bán tổng hợp
(6) Chất dẻo là những vật liệu bị biến dạng dưới tác dụng của nhiệt độ và áp suất mà vẫn giữ nguyên biến dạng đó khi thôi tác dụng
Số mệnh đề sai là:
A. 2
B. 3
C. 4
D. 5
Câu 14. Nhựa phenol fomanđehit được tổng hợp bằng phương pháp đun nóng phenol với:
A. CH3COOH trong môi trường axit.
B. HCHO trong môi trường axit.
C. HCOOH trong môi trường axit.
D. CH3CHO trong môi trường axit.
Câu 15. Nhận xét nào sau đây không đúng khi nói về anilin?
A. Anilin là bazơ yếu hơn NH3 vì ảnh hưởng hút electron của nhân benzen lên nhóm NH2.
B. Anilin không làm đổi màu giấy quỳ tím ẩm.
C. Nhờ có tính bazơ, anilin tác dụng được với dung dịch brom.
D. Anilin tác dụng được với HCl vì trên nguyên tử N có cặp electron tự do.
–
