Gợi ý:
– Đảm bảo yêu cầu về hình thức, dung lượng
+ Viết đúng hình thức đoạn văn (diễn dịch, quy nạp, móc xích…).
+ Đảm bảo dung lượng khoảng 200 chữ.
– Xác định đúng vấn đề nghị luận: Trình bày cảm nhận về tâm hồn và nhân cách của Nguyễn Trãi được thể hiện trong bài thơ.
– Hệ thống ý:
+ Hai câu đầu:
. Nguyễn Trãi thể hiện lối sống ẩn dật, thanh bạch: “Nhàn trung tận nhật bế thư trai, / Môn ngoại toàn vô tục khách lai.”
. Ông tìm niềm vui trong sách vở, tránh xa những ồn ào, bon chen nơi thế tục.
. Đây là biểu hiện của một tâm hồn yêu sự thanh tịnh, đề cao trí tuệ và nhân cách độc lập.
+ Hai câu cuối:
. Cảnh sắc mùa xuân gợi cảm giác vừa đẹp vừa man mác buồn: “Đỗ Vũ thanh trung xuân hướng lão, / Nhất đình sơn vũ luyện hoa khai.”
. Tiếng cuốc gợi thời gian trôi nhanh, hoa xoan nở giữa mưa xuân như minh chứng cho vòng đời vĩnh hằng.
. Trong cảnh vật, ta cảm nhận nỗi cô đơn, trăn trở của một người từng trải, nhưng vẫn giữ lòng ung dung, hòa hợp với thiên nhiên.
– Phát triển đoạn văn logic, thuyết phục
+ Dẫn chứng từ bài thơ để minh chứng cho nhận định.
+ Thể hiện rõ cảm nhận về tâm hồn và nhân cách của Nguyễn Trãi được thể hiện trong bài thơ.
– Đảm bảo ngữ pháp, liên kết:
+ Trình bày rõ ràng, mạch lạc, không mắc lỗi chính tả.
– Sáng tạo
+ Cách diễn đạt mới mẻ, có suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận.
Đoạn văn tham khảo
Bài thơ “Mộ xuân tức sự” thể hiện một cách tinh tế tâm hồn thanh cao và nhân cách lớn của Nguyễn Trãi. Trong hai câu đầu, nhà thơ bộc lộ cuộc sống ẩn dật nơi thôn dã: “Nhàn trung tận nhật bế thư trai, / Môn ngoại toàn vô tục khách lai.” Ông dành trọn ngày đọc sách, tránh xa chốn thị phi, tìm sự bình yên giữa thiên nhiên và tri thức. Đó là thái độ sống ung dung, khước từ danh lợi, thể hiện nhân cách cao khiết của bậc hiền triết. Hai câu sau mở ra bức tranh mùa xuân thanh nhã mà đượm buồn: tiếng cuốc kêu, mưa bụi, hoa xoan nở gợi cảm giác thời gian trôi nhanh, tuổi xuân đang qua, đời người hữu hạn. Tuy nhiên, giữa cái hữu hạn ấy, tâm hồn Nguyễn Trãi vẫn hòa cùng thiên nhiên, tìm sự an nhiên và tĩnh tại. Qua bài thơ, ta cảm nhận được một con người từng trải, am hiểu lẽ đời, sống thanh thản, vượt lên mọi thị phi để giữ trọn nhân cách và niềm tin vào cái đẹp, cái thiện.
