Phải lòng thơ
Tôi vẫn nhớ lần đầu tiên mình thật sự rung động với thơ là khi được thầy giáo dạy môn Lý Luận Văn Học đọc cho nghe bài thơ Át Cơ của Lê Đạt.
“Anh tìm về địa chỉ tuổi thơ
Nhà số lẻ
phố trò chơi bỏ dở
Mộng anh hường
tim môi em bói đỏ
Giàn trầu già
khua
những át cơ rơi…”
Quả thực ngày ấy tôi không hiểu bài thơ nói gì nhưng vẫn cứ thấy nó hay lắm. Chỉ là mấy dòng chữ ngắn mà như cơn gió thổi qua làm đám lá khô xào xạc. Nó gợi lên trong lòng tôi điều gì đó khó diễn tả thành lời.
Tại sao người ta lại có thể nghĩ tới những từ ngữ ấy và gom chúng lại thành một bài thơ? “Số lẻ”, “trò chơi”, “hường”, “tim môi”, “đỏ”, “giàn trầu”, “át cơ”, “rơi”. Nếu đặt riêng những từ này ra ngoài thì chúng gần như chẳng liên quan gì đến nhau cả. Nhưng khi xếp chúng lại gần, mấy từ rời rạc ấy lại có khả năng vẽ ra cả một khung cảnh sống động về cảm giác mơ hồ nhất mang tên rung động.
Đến tận bây giờ, khi nghĩ về bài thơ này, tôi vẫn thấy hình ảnh “giàn trầu già khua những át cơ rơi” lấp lánh vô cùng. Như nhìn thấy cả nắng xuyên qua kẽ lá, gió thổi làm cành lá rung rinh. Và vì anh nhìn nàng bằng con mắt của kẻ si tình nên lá trầu cũng như át cơ, như trái tim, như màu đỏ nơi môi em vậy. Tôi thầm nghĩ, chắc là không gì có thể như thơ, nói về một khoảnh khắc mơ màng mà không cướp đi chính sự mơ màng của nó.
Ngày biết đến Át Cơ của Lê Đạt, có gì đó như vỡ ra trong tôi. Tôi đã từng theo đuổi văn chương suốt bao năm, cũng đã tốn rất nhiều giấy mực để viết cảm nhận của mình về những bài thơ tôi thích. Chỉ là, dường như lúc nào cũng có một chút “vụ lợi” trong tất cả những chuyện đó. Tôi đọc để hiểu, đọc để viết, đọc để nhắc mình yêu nó vì tôi được dạy là phải yêu thơ.
Như thể tôi và thơ ca chưa từng gặp nhau trong trẻo, cứ như vậy mãi, cho đến khoảnh khắc nghe Át Cơ, tôi nhận ra, à, hóa ra ta không chọn thơ để thích. Thơ sẽ chọn ta, vào ngày ta không đề phòng nhất.