- Tweet
Thông thường, vào mùng 3 Tết hàng năm, các gia đình sẽ làm lễ hóa vàng để tiễn tổ tiên sau lễ cúng tất niên mời họ về ăn tết cùng gia đình vào 30 Tết trước đó.
Theo truyền thống xưa, hầu hết từ ngày 29- 30 Tết, các gia đình Việt đã làm lễ cúng mời Tổ tiên về dự 3 ngày Tết. Trong những ngày Tết, các bậc gia thần, tổ tiên luôn ngự trên bàn thờ. Do vậy, đèn hương không bao giờ được tắt, các đồ dâng cúng như hoa quả, mâm ngũ quả và bánh kẹo phải đợi đến “ngày hóa vàng” mới được hạ xuống.
Mâm cúng hoá vàng gồm những gì? Mâm cỗ hóa vàng thường được gia chủ cúng vào ngày mùng 3 Tết, thông thường lễ cúng vào buổi chiều, nghĩa là cuối ngày thứ 3 ông bà về nhà ăn Tết với con cháu. Tuy nhiên cũng tùy điều kiện, có khi lễ cúng đưa ông bà được tiến hành vào buổi trưa, hoặc trong ngày mùng 4 Tết. Đây chính là bữa cỗ mặn cuối cùng có tính nghi lễ thờ cúng Tổ tiên. Trong mâm cơm, phải có đầy đủ gà, các món luộc, xào, canh, miến, rượu và mâm ngũ quả, bánh kẹo, cau trầu. Đặc biệt, vàng mã, tiền âm phải được chuẩn bị chu đáo để Tổ tiên có đủ lệ phí về trời. Cách chuẩn bị lễ cúng hóa vàng cũng giống như lễ cúng gia tiên gồm: Mâm ngũ quả, hương hoa, giấy tiền vàng mã, đèn nến, trầu cau, rượu, trà, bánh chưng (hoặc bánh tét).
Mâm cỗ mặn hoặc chay cũng đầy đủ các món đặc trưng của mâm cúng ngày Tết như món luộc, xào, canh, miến, rượu. Với người dân Nam bộ, lễ cúng thường không thể thiếu những món dân dã như: thịt kho hột vịt, khổ qua hầm dồn thịt… Nếu cúng mặn thì mâm cơm không thể thiếu con gà trống.
Sau khi làm lễ, việc hóa vàng cũng phải được làm riêng. Phần tiền vàng của gia thần phải hóa trước tổ tiên để tránh nhầm lẫn. Cụ thể, tại nơi đốt vàng mã, gia chủ thường đặt vài ba cây mía dài để làm “đòn gánh” cho các linh hồn mang hàng hóa theo. Khi hóa vàng xong, gia chủ sẽ vẩy vào mấy giọt rượu cúng trên bàn. Bởi, theo quan niệm của người xưa, có làm như thế mới thiêng, ở cõi âm các cụ mới nhận được vàng mã và tiêu được ở âm phủ. Hai bài văn khấn cúng tạ năm mới – lễ hóa vàng: (Bài văn khấn số 1) Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) Con kính lạy chín phương trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương Con kính lạy Hoàng Thiên, Hậu Thổ, Long Mạch, Táo Quân, chư vị Tôn thần Con kính lạy Hoàng thiên Hậu thổ, chư vị Tôn thần Con kính lạy Ngài Đương niên hành khiển, ngài Bản cảnh Thành Hoàng, các ngài Thổ địa, Táo quân, Long mạch Tôn thần. Con kính lạy các cụ Tổ khảo, Tổ tỷ, nội ngoại tiên linh. Hôm nay là ngày mùng 3 tháng Giêng năm Mậu Tuất Chúng con là: ……………………………tuổi……………… Hiện cư ngụ tại ………………………………………………. Thành tâm sửa biện hương hoa phẩm vật, phù tửu lễ nghi, cung bày trước án. Kính cẩn thưa trình: Tiệc xuân đã mãn Nguyên đán đã qua Nay xin thiêu hóa kim ngân Lễ tạ Tôn thần Rước tiễn âm linh trở về âm cảnh. Kính xin lưu phúc, lưu ân, phù hộ độ trì dương cơ âm trạch, mọi chỗ tốt lành, con cháu được bách sự như ý, vạn sự bình an, tài lộc song toàn, gia đạo hưng vượng. Lòng thành kính cẩn, lễ bạc tiến dâng, lượng cả xét soi, cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật (3 lần) (Bài văn khấn số 2) Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương. Con lạy Hoàng thiên, Hậu Thổ, chư vị Tôn thần Con kính lạy Ngài Đương niên, Ngài Bản cảnh Thành hoàng, các gài Thổ địa, Táo quân, Long mạch, Tôn thần. Con kính lạy các cụ Tổ Khảo, Tổ Tỷ, nội ngoại Tiên linh. Tín chủ (chúng) con là:……………………………………………….. Ngụ tại:………………………………………………………………… Hôm nay là ngày mùng 3 tháng Giêng năm Mậu Tuất Tín chủ con tâm thành sắp sửa hương hoa nước quả, kim ngân vàng bạc, phẩm vật trà, tửu dâng lên trước án, kính cẩn thưa trình: Tiến Xuân đã mãn Nguyên đán đã qua Nay xin thiêu hoá kim ngân Lễ tạ Tôn thần Rước tiễn Tiên linh trở về âm giới. Kính xin phù hộ độ trì cho con cháu được bình an, gia đạo hưng long thịnh vượng. Chúng con lễ bạc cúi xin chứng giám. Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật! Nam mô A Di Đà Phật!
Theo Thể thao&Văn hóa
