Đề thi
I. ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
Đọc văn bản dưới đây và trả lời các câu hỏi:
THU ẨM
Năm gian nhà cỏ thấp le te,
Ngõ tối đêm sâu đóm lập loè.
Lưng giậu phất phơ màu khói nhạt,
Làn ao lóng lánh bóng trăng loe.
Da trời ai nhuộm mà xanh ngắt?
Mắt lão không vầy cũng đỏ hoe.
Rượu tiếng rằng hay, hay chẳng mấy.
Độ năm ba chén đã say nhè.
(Trích Thơ văn Nguyễn Khuyến, NXB Văn học, 1971, tr.107)
Chú thích:
Nguyễn Khuyến (1835-1909), quê ở huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam. Ông đỗ đầu cả ba kì thi: Hương, Hội, Đình nên được gọi là Tam nguyên Yên Đổ. Thơ Nguyễn Khuyến thể hiện tình cảm thiết tha gắn bó với quê hương và ẩn chứa tâm sự yêu nước cùng nỗi u uẩn trước thời thế.
“Thu ẩm” là một bài thơ nổi tiếng nằm trong chùm ba bài thơ mùa thu: “Thu vịnh”, “Thu điếu”, “Thu ẩm” được Nguyễn Khuyến viết trong thời gian ông từ quan về ở ẩn tại quê nhà.
Câu 1 (0.5 điểm). Xác định thể thơ của văn bản trên.
Câu 2 (0.5 điểm). Tìm trong bài thơ những hình ảnh miêu tả khung cảnh làng quê đồng bằng Bắc Bộ.
Câu 3 (1.0 điểm). Nội dung chính bài thơ “Thu ẩm” là gì?
Câu 4 (1.0 điểm). Em hãy nêu giá trị biểu đạt của từ “lóng lánh” trong câu thơ “Làn ao lóng lánh bóng trăng loe”.
Câu 5 (1.0 điểm). Qua bài thơ, em cảm nhận như thế nào về tâm hồn, tình cảm của nhà thơ Nguyễn Khuyến?
PHẦN VIẾT (6.0 điểm)
Câu 1 (2.0 điểm). Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 150 chữ) phân tích vẻ đẹp của đoạn thơ sau:
Năm gian nhà cỏ thấp le te,
Ngõ tối đêm sâu đóm lập loè.
Lưng giậu phất phơ màu khói nhạt,
Làn ao lóng lánh bóng trăng loe.
Câu 2 (4.0 điểm). Viết bài văn kể lại chuyến tham quan một di tích lịch sử, văn hóa đã để lại cho em ấn tượng sâu sắc nhất.
