Một câu hỏi nhỏ, một khoảng lặng lớn

Có một buổi chiều, trong lúc ngồi trò chuyện với một chị khách quen, chị ấy bất chợt quay sang hỏi tôi một câu rất đời thường:

“Ngọc có hay về thăm mẹ không?”

Câu hỏi đơn giản ấy lại khiến tôi thoáng khựng lại. Tôi trả lời: “Có chứ, hầu như tuần nào hoặc hai tuần tôi cũng về, thỉnh thoảng mẹ cũng sang nhà tôi chơi.”

Nhưng ngay sau câu nói, trong lòng tôi dấy lên một khoảng lặng. Tôi chợt nhận ra, trong nhiều câu chuyện tôi chia sẻ, mọi người thường thấy hình bóng của ba nhiều hơn, còn mẹ thì ít được nhắc đến.

Không phải vì tôi không thương mẹ, mà vì từ nhỏ tôi vốn thân thiết với ba hơn, tôi và ông có một sợi dây gắn kết đặc biệt. Còn với mẹ, mối quan hệ nhiều khi phức tạp hơn nhiều va chạm, nhiều khắc khẩu, nhiều cảm giác khó chịu thường trực khi ở gần nhau. Và bởi tôi đã quen sống độc lập từ sớm, nên tình thương dành cho mẹ thường âm thầm, ít biểu lộ.

Tôi tin rằng không chỉ mình tôi mới có cảm giác ấy.

Có bao giờ bạn nhận ra mình có thể rất ngọt ngào với bạn bè ngoài kia, nhưng khi về đến nhà, lại dễ nổi nóng với cha mẹ, dễ buông những câu nặng lời mà sau này nghĩ lại thấy hối hận?

Người thân đôi khi trở thành “bến đỗ an toàn” để ta xả hết những mệt mỏi, nhưng chính vì sự an toàn ấy, ta lại vô tình làm tổn thương họ nhiều nhất.

Tôi cũng từng như vậy, đôi lúc quên mất rằng đằng sau những lần cãi vã, cả mẹ tôi và tôi đều mang trong lòng những vết xước vô hình.

Sau mất mát, tôi mới hiểu

Mọi thứ chỉ thật sự thay đổi sau ngày ba tôi qua đời. Nỗi mất mát ấy là biến cố lớn nhất đời tôi. Khi đã nếm trải cái cảm giác mất đi một bậc sinh thành, tôi mới thấm thía rằng, chẳng có gì trên đời này còn có thể khiến tôi gục ngã đến tận cùng như thế nữa.

Sau biến cố ấy, tôi nhận ra rằng những đau khổ trong công việc, hôn nhân hay bất cứ thất bại nào ngoài xã hội, tất cả đều chỉ là những bài học để trưởng thành. Nó có thể khiến ta rơi nước mắt, có thể làm ta chông chênh, nhưng không thể so sánh với sự mất mát khi cha mẹ không còn hiện diện.

Gia đình, suy cho cùng, vẫn là nền tảng vững chắc nhất. Ngoài kia ta có thể thành công hay thất bại, được tôn vinh hay bị quay lưng, nhưng khi trở về nhà, ta vẫn mãi chỉ là đứa con nhỏ bé của cha mẹ.

Và cha mẹ, dẫu có bao nhiêu khác biệt thế hệ, dẫu có những lúc trách mắng, giận hờn, vẫn chưa từng một lần quay lưng với ta.

Nhận thức ấy đã đưa tôi vào một hành trình khác – hành trình đối diện với chính mình, học cách nói lời xin lỗi và cảm ơn với mẹ, điều mà trước kia tôi ít khi làm được.

Tôi đã khóc rất nhiều, khi thấy rõ mình có quá nhiều thiếu sót cần thay đổi. Và khi có thể ôm mẹ, nói lời xin lỗi chân thành, tôi biết đó cũng là một bước chữa lành cho cả hai chúng tôi.

Healing cha mẹ – Buông giận – Cha mẹ cũng không hoàn hảo

Trên hành trình ấy, tôi dần nhận ra một sự thật khác: chúng ta thường dễ tha thứ cho người ngoài, nhưng lại rất khó buông giận với chính cha mẹ mình. Bởi tổn thương từ cha mẹ thường gắn liền với tuổi thơ, ăn sâu vào tiềm thức.

Có người lớn lên trong sự nghiêm khắc quá mức, có người không nhận đủ sự lắng nghe, có người cảm thấy mình chưa bao giờ được công nhận. Những điều đó tạo nên “đứa trẻ tổn thương” trong mỗi người, và khi trưởng thành, ta vẫn mang nó đi cùng.

Nhưng rồi, tôi cũng dần hiểu rằng: cha mẹ cũng chỉ là những con người bình thường. Họ mang trong mình những giới hạn của thời đại, những vết thương của chính tuổi thơ họ, và rồi họ truyền lại một phần cho con cái.

Cha mẹ không hoàn hảo, và thật ra, cũng chẳng ai trong chúng ta hoàn hảo. Họ có thể vụng về trong cách yêu, có thể thô ráp trong cách dạy, có thể mang đến cho ta cả yêu thương lẫn nỗi đau.

Nhưng sau tất cả, điều sâu xa nhất vẫn là tình thương họ dành cho con mình dù đôi khi tình thương ấy không được biểu lộ theo cách ta mong muốn.

Khi nhận ra điều này, tôi bắt đầu học cách buông giận. Không phải để quên đi hay phủ nhận những gì đã xảy ra, mà để nhìn sự thật rằng: cha mẹ cũng chỉ đang làm hết sức trong khả năng của họ.

Buông giận không phải để “tha thứ cho lỗi lầm”, mà là để giải phóng chính mình khỏi vòng xoáy đau khổ.

Chỉ khi có thể buông giận, ta mới thật sự cảm nhận được tình thương còn lại, mới có thể ngồi xuống và nói với cha mẹ những lời vốn dĩ nên được nói từ rất lâu: “Con xin lỗi. Con cảm ơn. Con thương ba mẹ.”Ba câu ngắn ngủi, nhưng đôi khi chính là nhịp cầu chữa lành cho cả hai thế hệ.

Vu Lan – trong văn hóa Việt

Mùa Vu Lan đến, tôi càng thấy rõ giá trị của hai chữ “còn”.

Còn cha, còn mẹ – nghe giản dị nhưng lại là ân phước lớn lao nhất.

Trong văn hóa Việt, Vu Lan là mùa báo hiếu, là ngày để con cái hướng về cha mẹ, tổ tiên. Hình ảnh bông hồng đỏ, bông hồng trắng cài trên ngực áo đã đi vào tâm thức như một lời nhắc nhở đầy xúc động.

Khi còn cha mẹ, ta cài bông hồng đỏ, như một lời nhắc rằng mình vẫn còn may mắn. Khi cha mẹ đã mất, chỉ còn bông hồng trắng, và khoảng trống ấy sẽ theo ta cả đời.

Tôi từng nghĩ những biểu tượng ấy chỉ mang tính nghi lễ, cho đến khi chính mình khoác lên ngực bông hồng trắng. Lúc ấy, tôi mới hiểu được rằng tất cả những gì từng tưởng hiển nhiên, thật ra chỉ là quà tặng mong manh.

Chúng ta, những người con của thời hiện đại, thường đi xa, mải miết với công việc, mưu sinh, những cuộc hẹn xã giao. Ta dành nhiều sự dịu dàng cho người ngoài, nhưng lại tiết kiệm nó với cha mẹ.

Ta hay nghĩ rằng “ba mẹ sẽ luôn ở đó”, cho đến khi một ngày nhìn lại, ta không còn cơ hội để nói một lời thương. Hiếu đạo, hóa ra, không nằm ở những dịp lễ trọng, mà nằm trong từng cuộc gọi, từng bữa cơm, từng cái ôm đời thường.

Khoảng cách thế hệ khiến cha mẹ và con cái đôi khi khó tìm được tiếng nói chung. Cha mẹ có những nếp nghĩ cũ, con cái lại sốt ruột với những đổi thay mới. Bao nhiêu lần tôi và mẹ từng to tiếng, bao nhiêu lần tôi bực bội vì mẹ không hiểu mình.

Nhưng càng lớn, tôi càng nhận ra, tranh cãi chỉ khiến cả hai thêm đau khổ. Hiểu và chấp nhận mới thật sự giải thoát. Từ đó, tôi tập nhìn mẹ bằng đôi mắt bao dung hơn. Bà là chính bà, với tất cả những niềm tin, thói quen, và cả những khác biệt thế hệ.

Yêu thương không đồng nghĩa với việc phải thay đổi người kia theo ý mình, mà là học cách hoan hỷ chấp nhận.

Tôi hay tự hỏi: nếu hôm nay là ngày cuối cùng tôi còn được ngồi với mẹ, tôi sẽ muốn dành thời gian ấy cho điều gì?

Tranh luận về đúng sai, hay chỉ lặng lẽ ngồi xuống, nắm lấy tay mẹ, và nói: “Con thương mẹ”? Câu hỏi ấy đủ để nhắc tôi mỗi ngày, rằng chỉ cần thấy mẹ còn khỏe, còn cười, còn vui đùa cùng con cháu, là đã có hạnh phúc lớn nhất rồi.

Lời kết

Vu Lan này, khi nhìn những bông hồng đỏ và trắng trên ngực áo người đi lễ, tôi lại nhớ đến câu ca dao xưa:

“Còn cha còn mẹ thì hơnKhông cha không mẹ như đờn đứt dây.”

Câu hát giản dị nhưng chứa đựng sự thật sâu xa: cha mẹ chính là sợi dây neo giữ đời ta, là điểm tựa vô điều kiện giữa muôn vàn sóng gió. Nếu bạn còn cha, còn mẹ – xin hãy yêu thương họ ngay hôm nay. Đừng đợi đến Vu Lan mới nhớ, đừng chờ một biến cố mới giật mình tiếc nuối.

Bởi mỗi ngày còn có cha mẹ là một ngày ta đang cầm trong tay điều quý giá nhất.

Có thể bạn cũng từng giống tôi – dễ cau có với cha mẹ. Nhưng hôm nay, bạn có thể thử làm một điều nhỏ bé: gọi một cuộc điện thoại, ăn cùng một bữa cơm, hay chỉ đơn giản nói một câu thương.

Đừng chờ đến khi chỉ còn bông hồng trắng trên ngực áo, bởi khi ấy, lời thương dù có chân thành đến đâu cũng chỉ còn vọng lại trong khoảng trống.

_

Liên Thanh NgọcInner Energy Alignment for Women Leaders.

Mời bạn đọc thêm: