Sau khi báo chí (trong đó có báo Kinh tế & Đô thị) đăng tải nội dung phản ánh hoạt động thoái vốn tại trường Cao đẳng công nghệ và quản trị Sonadezi (Trường Cao đẳng Sonadezi) đã “bỏ quên” khối trường học 5 tầng trị giá 11,4 tỷ đồng, thì mới đây, Tổng Công ty Cổ phần Phát triển Khu công nghiệp (Tổng Công ty Sonadezi) đã chính thức lên tiếng phản hồi về vụ việc.
Sonadezi phản hồi mâu thuẫn
Tổng Công ty Sonadezi cho biết, Trường Cao đẳng Sonadezi là tài sản Nhà nước, được thành lập vào năm 2005, với 100% vốn của Tổng Công ty Sonadezi.
Năm 2011, Tổng Công ty Sonadezi đang nắm giữ 20% vốn điều lệ của Công ty CP Sonadezi Châu Đức và 100% vốn của Trường Cao đẳng Sonadezi. Để tạo điều kiện cho Trường Cao đẳng Sonadezi có cơ sở vật chất đáp ứng yêu cầu đào tạo, ngày 5/9/2011 Trường Cao đẳng Sonadezi đã ký thỏa thuận hợp tác kinh doanh khu dịch vụ thể dục thể thao Sonadezi (có bao gồm đầu tư xây dựng khối phòng học 5 tầng) với Công ty CP Sonadezi Châu Đức.
Cụ thể, theo thỏa thuận hợp tác kinh doanh, trong thời gian 10 năm, tính từ ngày 5/9/2011 – 5/9/2021, khối phòng học 5 tầng thuộc quyền sở hữu của Công ty CP Sonadezi Châu Đức, còn Trường Cao đẳng Sonadezi được quyền sử dụng. Và, khi kết thúc thời gian hợp tác giữa hai bên (ngày 5/9/2021), Sonadezi Châu Đức sẽ bàn giao quyền sở hữu khối phòng học 5 tầng cho Trường Cao đẳng Sonadezi. Điều này có nghĩa, từ sau ngày 5/9/2021, khối phòng học 5 tầng thuộc quyền sở hữu của Trường Cao đẳng Sonadezi, và hiển nhiên là tài sản Nhà nước.
Ngày 25/12/2013, Trường Cao đẳng Sonadezi đã được Tổng Công ty Sonadezi giao vốn và trở thành đơn vị độc lập, tự chủ. Đến năm 2015, Tổng Công ty Sonadezi tiến hành chuyển đổi Trường Cao đẳng Sonadezi thành Công ty TNHH hai thành viên.
Tiếp đó, ngày 27/8/2015, Tổng Công ty Sonadezi đã chuyển nhượng 60% vốn góp của mình tại Trường Cao đẳng Sonadezi cho Công ty CP Giáo dục Toàn Thịnh Phát (nay là Công ty CP Giáo dục Thành Thành Công). Song, trong quá trình chuyển đổi mô hình, thực hiện xác định giá trị doanh nghiệp và chuyển nhượng vốn tại Trường Cao đẳng Sonadezi, Tổng Công ty Sonadezi đã gây ra nhiều “lùm xùm” vì bị Sở Tài chính Đồng Nai phát hiện “bỏ quên” khối phòng học 5 tầng (được hình thành phần lớn từ vốn Nhà nước nhưng không được định giá tài sản) trước khi đem chuyển nhượng vốn cho tư nhân.
Liên quan đến nội dung này, Tổng Công ty Sonadezi khẳng định: “Việc không đưa khối phòng học 5 tầng vào giá trị tài sản khi xác định giá trị doanh nghiệp ngày 31/12/2014 trước khi chuyển đổi Trường Cao đẳng Sonadezi là phù hợp với thực tế và đúng quy định pháp luật, không có chuyện “bỏ quên” tài sản…Về việc này, các cơ quan chuyên môn của tỉnh Đồng Nai đã rà soát, xem xét và báo cáo tham mưu cho UBND tỉnh Đồng Nai”.
Lý giải cho lập luận trên, Tổng Công ty Sonadezi dẫn chứng khoản 1, Điều 14 (Về xử lý tài sản thuê, mượn, nhận góp vốn liên doanh, liên kết…) tại Nghị định số 59/2011/NĐ-CP ngày 18/7/2011 của Chính phủ về việc “Chuyển doanh nghiệp 100% vốn nhà nước thành công ty cổ phần”, có quy định: “Đối với tài sản do doanh nghiệp cổ phần hóa thuê, mượn, nhận góp vốn liên doanh, liên kết và các tài sản khác không phải của doanh nghiệp thì không tính vào giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa. Trước khi chuyển sang công ty cổ phần, doanh nghiệp cổ phần hóa phải thống nhất với chủ sở hữu tài sản để công ty cổ phần kế thừa các hợp đồng đã ký trước đây hoặc thanh lý hợp đồng”.
Tuy nhiên, khối phòng học 5 tầng có phải tài sản thuê, mượn, nhận góp vốn liên doanh, liên kết và các tài sản khác không phải của doanh nghiệp…để không phải tính vào giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa như lập luận của Tổng Công ty Sonadezi?
Trao đổi với PV báo Kinh tế và Đô thị, luật sư Lê Thu Thảo (Đoàn Lật sư TP Hồ Chí Minh) nhận định: Như thông tin nêu trên, trong quá trình 10 năm hợp tác với Công ty CP Sonadezi Châu Đức, khối phòng học 5 tầng dù không phải là tài sản thuộc quyền sở hữu nhưng vẫn là tài sản thuộc quyền sử dụng của Trường Cao đẳng Sonadezi. Căn cứ tại khoản 1, Điều 13 (Về kiểm kê phân loại tài sản và xử lý tồn tại về tài chính) tại Nghị định số 59/2011/NĐ-CP ngày 18/07/2011 của Chính phủ về chuyển nhượng doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước thành công ty cổ phần có quy định: “Khi nhận được quyết định thực hiện cổ phần hóa của cơ quan có thẩm quyền, doanh nghiệp có trách nhiệm tổ chức kiểm kê, phân loại tài sản, các nguồn vốn và quỹ doanh nghiệp đang quản lý, sử dụng tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp”.
“Như vậy, căn cứ pháp luật đã quy định rõ, tại thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp (ngày 31/12/2014), khối phòng học 5 tầng thuộc quyền sử dụng của Trường Cao đẳng Sonadezi, nên tài sản này phải được kiểm kê trước khi chuyển nhượng vốn cho doanh nghiệp tư nhân, cụ thể là chuyển nhượng cho Công ty CP Giáo dục Thành Thành Công” – luật sư Lê Thu Thảo khẳng định.
Từ đây cho thấy, lập luận không “bỏ quên” tài sản khi chuyển nhượng vốn Nhà nước của Tổng Công ty Sonadezi là không thuyết phục.
Chính quyền vào cuộc!
Chưa kể, gần 1 năm sau tính từ thời điểm Trường Cao đẳng Sonadezi được bàn giao quyền sở hữu khối trường học 5 tầng (tức đang là tài sản Nhà nước), ngày 30/6/2022, Sở Tài chính Đồng Nai ban hành văn bản số 3870/STC-TCDN báo cáo UBND tỉnh Đồng Nai về việc phát hiện có bất thường xoay quanh khối trường học 5 tầng trị giá 11,4 tỷ đồng.
Tiếp đó, ngày 29/8/2022, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai Võ Tấn Đức đã có nhiều chỉ đạo đối với Tổng Công ty Sonadezi, Công ty CP Sonadezi Châu Đức và Trường Cao đẳng Sonadezi. Trong đó, đáng chú ý là chỉ đạo giao người đại diện phần vốn của Tổng Công ty Sonadezi tại Trường Cao đẳng Sonadezi phải làm việc với Công ty CP Giáo dục Thành Thành Công để thống nhất xử lý việc tăng tài sản khối phòng học 5 tầng theo đúng quy định và chế độ tài chính kế toán. Ghi tăng giá trị vốn góp theo tỉ lệ vốn góp và chịu trách nhiệm trước pháp luật.
Từ những động thái xử lý mà Sở Tài chính Đồng Nai và UBND tỉnh Đồng Nai đưa ra, một lần nữa, lập luận cho rằng không “bỏ quên” tài sản của Tổng Công ty Sonadezi là chưa thỏa đáng!
Ngoài ra, dù phủ nhận việc “bỏ quên” tài sản khi chuyển nhượng vốn Nhà nước, nhưng Tổng Công ty Sonadezi lại thừa nhận, đang thống nhất với Công ty CP Giáo dục Thành Thành Công về việc tăng tài sản là khối phòng học 5 tầng và ghi tăng giá trị vốn góp để báo cáo kết quả cho UBND tỉnh Đồng Nai. Điều này rất mâu thuẫn, vì nếu khối phòng học 5 tầng là tài sản không được tính vào giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa, thì chẳng có lý do gì để Tổng Công ty Sonadezi phải “sốt sắng đàm phán” với Công ty CP Giáo dục Thành Thành Công về việc tăng tài sản và ghi tăng giá trị vốn góp.
Từ nhiều năm nay, xác định giá trị doanh nghiệp trong cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước luôn được đánh giá là mắt xích quan trọng để bảo vệ tài sản công. Tuy nhiên, trên thực tế, trong quá trình đó, vẫn xuất hiện tình trạng giá trị tài sản thẩm định giá thấp hơn thị trường, xác định không đúng, không đủ giá trị tài sản khi cổ phần hóa, thoái vốn làm thất thoát tài sản Nhà nước.
Với trường hợp chuyển nhượng vốn Nhà nước tại Trường Cao đẳng Sonadezi, báo Kinh tế và Đô thị đề nghị chính quyền tỉnh Đồng Nai xác minh làm rõ. Từ đó có câu trả lời chính xác đến dư luận quan tâm vụ việc, cũng như tránh thất thoát tài sản Nhà nước (nếu có).
Kinh tế và Đô thị sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc.
