Gợi ý Đọc hiểu

Câu 1. Thí sinh xác định được luận đề của đoạn trích: Cuộc sống như dòng sông không ngừng chảy, hãy sống trọn vẹn trong từng khoảnh khắc trải nghiệm vô giá.

Câu 2. Thí sinh chỉ ra được những hình ảnh mà dòng sông đã chiêm ngắm và nạp vào mình trên đường đi: bờ bãi, núi non, những dòng suối nhỏ, phù sa từ khắp chốn.

Câu 3. Thí sinh trình bày được cách hiểu của bản thân về quan điểm của các tác giả: Nhìn vào dòng sông luôn chuyển động mà vẫn ung dung, điềm tĩnh…, tác giả nhận ra quy luật của đời sống là sự phong phú, đổi thay, phát triển liên tục và tâm hồn con người luôn có những giây phút an yên, bình thản. Thể hiện cái nhìn tinh tế, sâu sắc cùng tình yêu, sự trân trọng cuộc sống và con người của tác giả.

Câu 4. Thí sinh chỉ ra được phép tu từ so sánh và phân tích tác dụng: Biện pháp tu từ so sánh trong câu văn sau: Sống được so sánh với hành trình học hỏi; mỗi biến cố ta bắt gặp trên đường được so sánh với một bài học.

Tác dụng: Nhấn mạnh bản chất của cuộc sống là một quá trình không ngừng học hỏi, tích lũy; mỗi biến cố đều mang ý nghĩa giáo dục, rèn luyện giúp con người hiểu sâu hơn về quy luật của cuộc sống và sự phong phú trong đời sống nội tâm. Tác giả trân trọng, đề cao ý nghĩa của trải nghiệm với con người trong hành trình cuộc sống. Làm cho diễn đạt trở nên sinh động, giàu hình ảnh, tăng sức gợi cảm và lôi cuốn, hấp dẫn.

Câu 5. Thí sinh nêu ra được quan điểm của bản thân và lí giải hợp lí, thuyết phục. Đưa ra quan điểm cá nhân: đồng tình/ không đồng tình/ đồng tình một phần và trích dẫn ý kiến: Không một cuộc đời nào, dù là một cuộc đời giản dị nhất, trôi qua một cách vô ích. Lí giải thuyết phục.

Gợi ý đồng tình: Mỗi cuộc đời, dù giản dị nhất, đều có ý nghĩa riêng. Sống cuộc đời giản dị con người được là chính mình với mọi nỗi vui buồn, hạnh phúc… giản đơn, nhẹ nhàng, đóng góp những điều nhỏ bé vào sự phát triển chung của cuộc sống, xã hội.

Không đồng tình: Nếu chỉ sống giản dị mà thiếu hoài bão, nỗ lực hay ý chí vươn lên, con người dễ rơi vào thụ động, dễ bỏ lỡ cơ hội phát triển, khẳng định giá trị bản thân và thiếu những đóng góp lớn hơn cho xã hội.

Đồng tình một phần: gồm cả hai nội dung trên.

Gợi ý câu nghị luận xã hội

Cách thức để luôn làm mới mình của tuổi trẻ: Tuổi trẻ cần có ý thức đổi mới bản thân từng ngày; không ngừng trau dồi tri thức, mở rộng hiểu biết; dám trải nghiệm, rèn luyện kỹ năng sống; đồng thời biết tự nhìn nhận, đánh giá và điều chỉnh hành vi… để không ngừng trưởng thành, trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình và đóng góp tích cực cho cộng đồng.

Biết tận dụng những điều kiện thuận lợi từ phía gia đình, nhà trường, xã hội để thay đổi và phát triển bản thân theo hướng tích cực.

Gợi ý câu nghị luận văn học

Giới thiệu khái quát tác phẩm:

Nhan đề “Dấu làng”: dấu tích, dấu vết của không gian cội nguồn, nơi kết tinh lịch sử, văn hóa, ký ức và tính cách con người Việt.

Bố cục: Bài thơ gồm 4 khổ, có thể chia thành 4 phần tương ứng với sự triển khai hình tượng “dấu làng” được triển khai theo trình tự từ cụ thể đến khái quát, từ vật chất đến tinh thần. Mỗi khổ thơ là một bình diện biểu hiện khác nhau của “dấu làng” vừa có tính độc lập tương đối, vừa liên kết thống nhất trong một mạch cảm xúc xuyên suốt.

Phân tích, đánh giá nội dung:

Khổ 1: Dấu làng in trong thân thể lam lũ vất vả và hành trình đời người bền bỉ, kiên cường (gót chân cha, vết chân quanh co, chẳng ai mất dấu)… Khổ 2: Dấu làng in trong lao động, nuôi dưỡng ý chí và sức sống con người (đường cày, hạt giống)…

Khổ 3: Dấu làng in trong ngôn ngữ, thổ ngữ – biểu hiện của bản sắc văn hóa quê hương…Khổ 4: Dấu làng in trong không gian ký ức yên bình, giàu chất thơ của làng quê (khói rạ khói rơm, con muồm muỗm đậu cong lá lúa, đàn bò no cỏ, đồi nối đồi ru ngủ những đàn chim)..

Khái quát, đánh giá: Khẳng định làng quê là cội nguồn bền vững hình thành bản sắc, nhân cách và sức mạnh tinh thần của con người; không chỉ là không gian sinh tồn mà còn là điểm tựa tinh thần cho con người Việt Nam.

Thông điệp: Làng quê là cội nguồn không thể phai mờ, luôn theo con người trên mọi nẻo đường đời.

Phân tích, đánh giá đặc sắc nghệ thuật:

Gợi ý: Thể thơ tự do câu thơ linh hoạt, phù hợp với mạch cảm xúc, suy tư… Giọng điệu trữ tình, sâu lắng, chân thành; pha chất chiêm nghiệm… Nhiều biện pháp tu từ đặc sắc: ẩn dụ, so sánh, điệp ngữ, liệt kê… Từ ngữ, hình ảnh giản dị, quen thuộc mang chiều sâu ý nghĩ.