Hóc môn là các chất hóa học phối hợp với các hoạt động của các sinh vật sống và sự phát triển của chúng. Chúng được tiết ra bởi các mô đặc biệt trong cơ thể chúng ta thông qua các tuyến nội tiết. Một số hóc môn hoạt động nhanh chóng để bắt đầu hoặc dừng một quá trình, một số khác sẽ liên tục hoạt động trong một thời gian dài để thực hiện các chức năng của chúng. Hóc môn giúp cơ thể tăng trưởng, phát triển, trao đổi chất, chức năng tình dục, sinh sản, vv.
1. Các hóc môn của tuyến giáp
Tuyến giáp về cơ bản giải phóng 2 hóc môn Triiodothyronine (T3) và Thyroxine (T4), giúp kiểm soát quá trình trao đổi chất của cơ thể chúng ta. Hơn nữa các hóc môn này điều chỉnh cân nặng, xác định mức năng lượng, nhiệt độ bên trong cơ thể, da, tóc, v.v.
2. Insulin
Insulin được tuyến tụy, là một cơ quan hình lá nằm trong ổ bụng sau dạ dày tiết ra. Hóc môn này cho phép cơ thể sử dụng đường từ carbonhydrate trong thức ăn chúng ta ăn vào biến đổi thành năng lượng hoặc trữ để dùng sau này. Insulin giúp giữ lượng đường trong máu không bị tăng quá cao, tức là tăng đường huyết hoặc quá thấp, tức là hạ đường huyết.
3. Estrogen
Estrogen là hóc môn sinh dục được sản xuất bởi hai buồng trứng ở nữ, chịu trách nhiệm cho việc sinh sản, kinh nguyệt và mãn kinh. Sự dư thừa estrogen trong cơ thể phụ nữ làm tăng nguy cơ ung thư vú, ung thư tử cung, trầm cảm, chứng ủ rũ … Nồng độ estrogen trong cơ thể phụ nữ thấp dẫn đến mụn trứng cá, tổn thương da, da mỏng, rụng tóc, …
4. Progesterone
Progesterone được tiết ra ở hai buồng trứng ở nữ, tại nhau thai khi một phụ nữ có em bé và trong tuyến thượng thận. Progesterone kích thích và điều tiết nhiều chức năng khác nhau như vai trò quan trọng trong việc duy trì thai kỳ, giúp cơ thể chuẩn bị cho sự thụ thai, mang thai và điều chỉnh chu kỳ hàng tháng. Khi người phụ nữ không mang thai, tức sự thụ thai không xảy ra, mức Progesterone giảm xuống và chu kỳ kinh nguyệt bắt đầu. Ngoài ra, không thể không nhắc đến vai trò của Progesterone trong ham muốn tình dục.
5. Prolactin
Prolactin được tuyến yên tiết ra sau khi mẹ sinh em bé để tạo sữa, giúp mẹ có thể cho bé bú. Mức prolactin tăng lên trong thai kỳ, nghĩa là hóc môn này đóng một vai trò quan trọng trong khả năng sinh sản bằng cách ức chế hóc môn kích thích nang trứng (FSH) và hóc môn giải phóng gonadotropin (GnRH).
6. Testosterone
Là một hóc môn sinh dục nam, Testosterone là một steroid đồng hóa tự nhiên giúp tăng cơ. Ở nam giới, nó đóng một vai trò quan trọng trong sự phát triển của các mô sinh sản nam; tinh hoàn và tuyến tiền liệt. Nó cũng thúc đẩy các đặc điểm tình dục thứ cấp như tăng khối lượng cơ bắp và xương, và sự phát triển của lông trên cơ thể, … Thiếu testosterone ở nam giới có thể dẫn đến những bất thường bao gồm yếu và mất xương.
7. Serotonin
Serotonin là hóc môn có tác dụng thúc đẩy cảm xúc, hay còn gọi là “chất tạo cảm giác hạnh phúc” tự nhiên. Hóc môn này liên quan đến học tập và trí nhớ, điều hòa giấc ngủ, tiêu hóa, điều hòa tâm trạng, một số chức năng cơ bắp … Do sự mất cân bằng serotonin trong cơ thể, não không sản xuất đủ Hóc môn để điều chỉnh tâm trạng hoặc mức độ căng thẳng. Mức serotonin thấp gây trầm cảm, đau nửa đầu, tăng cân, mất ngủ, thèm ăn v.v … Mức serotonin dư thừa trong cơ thể gây kích động, các giai đoạn lú lẫn, buồn ngủ, …
8. Cortisol
Được sản xuất tại tuyến thượng thận, Cortisol giúp cơ thể khỏe mạnh và tràn đầy năng lượng. Vai trò chính của Cortisol là kiểm soát căng thẳng thể chất và tâm lý. Khi cơ thể rơi vào tình trạng nguy hiểm, cơ thể sẽ tiết ra cortisol để đối phó với tình hình, nó làm tăng nhịp tim, huyết áp, hô hấp… Tuy nhiên, nồng độ cortisol cao liên tục gây loét, tăng huyết áp, rối loạn lo âu, mức cholesterol cao… Tương tự, nồng độ cortisol thấp trong cơ thể gây ra chứng nghiện rượu, các vấn đề do hội chứng mệt mỏi mãn tính,…
9. Adrenaline
Hormone adrenaline được tiết ra tại tủy thượng thận và một số tế bào thần kinh trung ương. Nó còn được gọi là hóc môn khẩn cấp vì tác dụng khởi phát kích thích khiến con người phải suy nghĩ và phản ứng nhanh với căng thẳng. Nó làm tăng tốc độ trao đổi chất, cũng như sự giãn nở của các mạch máu đi đến tim và não. Trong các tình huống căng thẳng, adrenaline nhanh chóng giải phóng vào máu, gửi các xung đến các cơ quan để tạo ra phản ứng cụ thể.
10. Hóc môn tăng trưởng
Hóc môn tăng trưởng, hay hóc môn somatotropin về cơ bản là một hóc môn protein gồm 190 axit amin được tổng hợp và tiết ra bởi các tế bào gọi là somatotrophs nằm trong phần trước tuyến yên. Hóc môn này kích thích tăng trưởng, tái tạo tái sinh tế bào và thúc đẩy quá trình trao đổi chất. Hóc môn tăng trưởng đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của con người.
Hóc môn là sứ giả hóa học của cơ thể. Chúng di chuyển trong máu của chúng ta đến các mô hoặc cơ quan để giúp các mô hoặc cơ quan này thực hiện công việc của mình. Chúng hoạt động chậm, theo thời gian và ảnh hưởng đến nhiều quá trình khác nhau, bao gồm:
- Tăng trưởng và phát triển
- Trao đổi chất – cách cơ thể chúng ta lấy năng lượng từ thực phẩm bạn ăn
- Chức năng tình dục
- Sinh sản
- Cảm xúc
Đôi khi hormone mất cân bằng. Điều đó có thể dẫn đến các vấn đề sức khoẻ như tiểu đường, tăng hoặc giảm cân, vô sinh, xương yếu và các bệnh lý khác. Nếu có bất kỳ bất thường nào liên quan đến nội tiết, hãy khám bác sĩ chuyên khoa Nội tiết, người sẽ giúp bạn đưa cơ thể trở lại trạng thái cân bằng.
Bài viết tham khảo nguồn: Hormone.org
Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng bấm số HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY. Tải và đặt lịch khám tự động trên ứng dụng MyVinmec để quản lý, theo dõi lịch và đặt hẹn mọi lúc mọi nơi ngay trên ứng dụng.
