Bài viết này hướng dẫn cách viết công thức Electron C2H2, công thức Lewis và CTCT của C2H2 (Acetylene hay Ethyne) từng bước, cụ thể, dễ hiểu dành cho các em.
1. Công thức Electron của C2H2 (Acetylene)
Sự hình thành phân tử C2H2:
Nguyên tử H có 1 electron hóa trị, cần thêm 1 electron nữa để đạt octet.
Nguyên tử C có 4 electron hóa trị, cần 4 electron để đạt octet.
Trong phân tử C2H2, mỗi nguyên tử H góp chung 1 electron với nguyên tử C cạnh nó tạo thành 1 cặp electron dùng chung. Khi đó các nguyên tử H đã đạt octet. Hai nguyên tử C đều chưa đạt octet, mỗi nguyên tử C góp chung 3 electron hóa trị để tạo thành 3 cặp electron dùng chung giữa hai nguyên tử C.
Công thức electron của C2H2 là:
2. Viết Công thức Lewis của C2H2 (dựa vào công thức electron)
Từ công thức electron, thay 1 cặp electron dùng chung bằng 1 gạch nối “-” giữa hai nguyên tử ta được công thức Lewis
Từ công thức electron của C2H2, thay mỗi cặp electron bằng một gạch nối. Ta được:
Công thức Lewis của C2H2 là:
3. Viết Công thức Lewis của C2H2 (theo công thức phân tử và electron hoá trị)
Thực hiện lần lượt theo các bước sau:
• Bước 1: Tính tổng số electron hóa trị trong phân tử
C có 4 electron hóa trị, H có 1 electron hóa trị. Trong phân tử C2H2, có 2 nguyên tử C và 2 nguyên tử H
Vậy tổng số electron hóa trị = 4.2 + 1.2 = 10 electron.
• Bước 2. Vẽ khung phân tử tạo bởi liên kết đơn giữa các nguyên tử
Trong phân tử C2H2, hai nguyên tử C là nguyên tử trung tâm, các nguyên tử H được xếp xung quanh như sau:
• Bước 3. Tính số electron hóa trị chưa tham gia liên kết bằng cách lấy tổng số electron trừ số electron tham gia tạo liên kết.
Số electron hóa trị chưa tham gia liên kết trong sơ đồ là:
10 – 2.3 = 4 electron.
Hoàn thiện octet cho các nguyên tử có độ âm điện lớn hơn trong sơ đồ.
Sử dụng 4 electron này để tạo octet cho một C trước.
Nếu electron hóa trị còn dư, đặt số electron hóa trị dư trên nguyên tử trung tâm. Kiểm tra nguyên tử trung tâm đã đạt quy tắc octet chưa.
Nếu số electron hóa trị không còn dư mà nguyên tử trung tâm chưa đạt quy tắc octet, chuyển sang Bước 4.
• Bước 4. Chuyển cặp electron chưa liên kết trên nguyên tử xung quanh thành electron liên kết sao cho nguyên tử trung tâm thỏa mãn quy tắc octet.
Đã sử dụng hết 4 electron để tạo octet cho một C. Tuy nhiên C còn lại chưa đủ octet nên ta chuyển 2 cặp electron của nguyên tử C vừa được tạo octet tạo thành cặp electron dùng chung giữa hai nguyên tử C. Các nguyên tử H đã được octet.
Vậy công thức Lewis của C2H2 là:
* Nhận xét:
+ ∆χ(C – H) = |2,55 – 2,2| = 0,35 < 0,4 ⇒ liên kết C – H trong phân tử C2H2 thuộc loại liên kết cộng hóa trị không phân cực.
+ Phân tử C2H2 có cấu trúc thẳng
4. Công thức cấu tạo của C2H2 (Acetylene)
Từ công thức Lewis, ta loại bỏ đi các electron tự do (electron không tham gia liên kết) thu được công thức cấu tạo.
Công thức cấu tạo của C2H2 là:
* Nhận xét:
+ Công thức cấu tạo của C2H2 trùng với công thức Lewis vì phân tử C2H2 không còn electron tự do.
+ Phân tử C2H2 có hai liên kết đơn C – H và một liên kết ba C ≡ C (trong liên kết ba có một liên kết σ và hai liên kết π).
› Xem để hiểu cách viết Công thức E, Công thức Lewis và CTCT
Công thức Electron, Công thức Lewis của: SF4 BH3 CO2 C2H2 CH4 H2CO3 HClO HClO2
