Vấn đề so sánh
Đăm Săn
Mtao Mxây
Ngôn ngữ
Bình tĩnh, mạnh mẽ, dứt khoát, bản lĩnh “Ta thách ngươi đọ đao với ta đấy”.
– Lúc đầu buông lời ngạo nghễ, trêu tức Đăm Săn.
– Lúc sau, sợ sệt, cầu xin “Ta sợ ngươi đâm ta khi ta đang đi lắm”.
Cuộc giao chiến
– Hiệp 1: “Đăm Săn rung khiên múa. Một lần xốc tới, chàng vượt một đồi tranh. Một lần xốc tới nữa, chàng vượt một đồi lồ ô. Chàng chạy vun vút qua phía đông, vun vút qua phía Tây”.
– Hiệp 2: Bắt được miếng trầu của Hơ Nhị, sức mạnh tăng lên, dùng cái chày mòn ném trúng vành tai Mtao Mxây.
– Hiệp 1: Múa khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô; bước thấp bước cao chạy hết từ bãi tây sang bãi đông; vung dao chỉ chém trúng cái chão cột trâu.
– Hiệp 2: Mtao Mxây tháo chạy, tránh quanh chuồng trâu, chuồng lợn và cuối cùng ngã lăn ra đất.
Nhận xét
Bộc lộ rõ sự chính trực, mạnh mẽ, điềm tĩnh, đàng hoàng.
Bộc lộ sự huênh hoang, tự đắc, hèn nhát, dễ thất bại.
→ Từ bảng so sánh trên, ta đã hiểu rất rõ lí do Đăm Săn và Mtao Mxây đều là những tù trưởng tài giỏi, nhưng người xứng đáng được xem là anh hùng của cộng đồng chỉ có thể là Đăm Săn.
Cách 2
Đăm Săn
Mtao Mxây
* Về ngôn ngữ, lời nói:
– Chính trực, hào sảng
– Khí khái của một người hùng
– Trêu tức, coi thường người khác.
– Sự yếu kém, hèn nhát, tự cao tự đại
* Về hành động:
– Thể hiện sự uy dũng và sức mạnh thực sự.
– Múa khiên trước nhưng thể hiện sự kém cỏi, kiêu ngạo.
* Về ngoại hình:
Đôi mắt như chim ghếch ăn hoa tre, sức ngang voi đực, hơi thở ầm ầm tựa như sấm dậy.
– Dữ tợn như một vị thần, dáng tần ngần do dự, mỗi bước mỗi đắn đo
Cách 3
Về ngôn ngữ, lời nói:
+Những câu từ của Đăm Săn bộc lộ sự chính trực, hào sảng
+Câu từ của Mtao Mxây thì mang sự trêu tức, coi thường người khác
+Khi khiếu chiến, Đăm Săn thể hiện khí khái của một người hùng. Còn Mtao Mxây lại bộc lộ sự yếu kém, hèn nhát, tự cao tự đại
Về hành động:
+Mtao Mxây múa khiên trước nhưng thể hiện sự kém cỏi
+Đăm Săn múa khiên thể hiện sự uy dũng
Về ngoại hình:
+Mtao Mxây : dữ tợn như một vị thần, dáng tần ngần do dự, mỗi bước mỗi đắn đo
+Đăm Săn : đôi mắt linh lợi như chim ghếch ăn hoa tre, sức ngang voi đực, hơi thở ầm ầm tựa như sấm dậy