Việt sử kiêu hùng từ phim vào sách

Bộ sách Việt sử kiêu hùng thuộc thể loại dã sử phóng tác, gồm 4 tập khái quát những câu chuyện lịch sử Việt Nam từ giai đoạn dựng nước thời con Rồng cháu Tiên đến triều đại phong kiến cuối cùng – nhà Nguyễn.

Vẫn còn duyên nợ với Việt sử kiêu hùng

Bắt đầu với giai đoạn dựng nước, người đọc được dẫn dắt qua thời huyền sử con Rồng cháu Tiên, những đất nước cổ đại Văn Lang – Âu Lạc định hình văn hóa dân tộc… đến giai đoạn bi thương Ngàn năm Bắc thuộc qua tập 1 – Khởi nguồn.

Điểm nhấn là trận Bạch Đằng Giang cởi ách nô lệ mở ra giai đoạn độc lập với những triều đại Ngô, Đinh, Tiền Lê làm nền tảng cho nhà Lý phát triển cực thịnh.

Sau thời Ngô, Đinh, Tiền Lê, tác giả dành riêng tập 2 để khắc họa thời kỳ thịnh trị và suy vong của nhà Trần, chân dung Trần Hưng Đạo từ thời niên thiếu đến khi trở thành Quốc công Tiết chế – anh hùng dân tộc và ba lần kháng chiến chống quân Mông – Nguyên rạng danh sử sách.

Ở tập 3, nhóm tác giả dự kiến viết về giai đoạn nhà Hồ đến hết nhà Lê Sơ và sẽ tập trung vào cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, khắc họa rõ nét chân dung hai vị anh hùng dân tộc Lê Lợi, Nguyễn Trãi.

Tập cuối cùng đi qua các giai đoạn chia cắt đất nước dưới thời Nam – Bắc triều và Trịnh – Nguyễn phân tranh.

Bạn đọc nhìn thấy sự trỗi dậy của nhà Tây Sơn mà những chiến công oai hùng của triều đại này gắn với tên tuổi vua Quang Trung, song song đó là công cuộc thống nhất sơn hà của vua Gia Long và mở ra triều đại phong kiến cuối cùng – nhà Nguyễn.

Hành trình làm 4 tập sách Việt sử kiêu hùng, xuất bản mỗi năm 1 tập không dễ với nhóm tác giả chỉ vỏn vẹn 4 người. Chia sẻ với Tuổi Trẻ, anh Vũ Quang, trưởng nhóm Việt sử kiêu hùng, nói lý do vẫn muốn tiếp tục duy trì dự án trong bối cảnh khó khăn vì thiếu hụt nguồn lực, nhân sự:

“Ngay từ ban đầu, nhóm đã làm dự án với mong muốn lan tỏa tình yêu lịch sử, đất nước. Mọi người xác định làm đến một mốc nào đó thì dừng lại và đó chính là sự bùng nổ của phim Bình Ngô đại chiến. 4 năm vất vả ấy là một hành trình trọn vẹn, ý nghĩa.

Nhưng vẫn còn một vài thành viên trong nhóm chắc… do duyên nợ vẫn chưa dứt, muốn thử mình sẽ đi xa tới đâu”.

Anh Quang tâm sự khó khăn lớn nhất của nhóm (kể cả lúc làm phim) đó là lịch sử là lĩnh vực nhạy cảm, dễ gây tranh cãi:

“Dã sử phóng tác thì cần phải đưa nhiều yếu tố sáng tạo hấp dẫn vào truyện nhưng phải có cách cân đối hợp lý với chính sử được ghi chép. Việt sử kiêu hùng tập 1 phải sửa đổi nhiều lần, quãng thời gian đó nhóm cũng khá lung lay”…

Soi chiếu từng triều đại, cuộc đời

Ngoài việc xây dựng những câu chuyện về các bậc anh hùng lỗi lạc, Việt sử kiêu hùng còn thể hiện lăng kính nhân – quả soi chiếu từng triều đại vàng son, từng cuộc đời các bậc anh hùng qua phần luận bàn của tác giả ở cuối mỗi chương.

Ví dụ, trong tập 2 có đoạn thể hiện góc nhìn của tác giả về sự thịnh – suy của triều Trần:

“Khi bóng tối của tham – sân – si ngự trị khắp hoàng triều, sự diệt vong tất sẽ xảy ra, dù cho triều đại ấy đã từng hưng thịnh như thế nào.

Các vua Trần cuối triều bất tài, nhu nhược, không thể bảo vệ giang sơn. Quân Chiêm “ra vào Đại Việt như chỗ không người”, Lê Quý Ly cuối cùng soán ngôi nhà Trần, khép lại một triều đại oai hùng…”.

Hỏi tác giả Thành Châu, tác giả sách Việt sử kiêu hùng, rằng “Vì sao nên soi chiếu lịch sử qua lăng kính nhân – quả?”. Anh cho rằng: “Nhân quả có thể hiểu như một dòng sông có nguồn cội, rồi phát triển thành dòng chảy qua trăm ngàn dặm đổ ra biển lớn.

Có thể soi chiếu vào lịch sử để thấy vì sao cùng một triều đại lại có lúc thịnh lúc suy, có giai đoạn anh hùng cái thế, lại có giai đoạn yếu nhược tận cùng. Nhìn lịch sử qua lăng kính nhân – quả để thấu hiểu những nguyên nhân nào dẫn đến kết quả nào.

Rồi ta sẽ tự đúc kết bài học cho bản thân, thế hệ tương lai, lưu giữ học tập những giá trị cao đẹp và tránh đi vào những vết xe đổ của tiền nhân”.